Bu, 2011 nükleer felaketi sırasında henüz çocuk olan ve o zamandan beri kanser teşhisi konan kişilerin Japonya’da açtığı ilk grup davası olacak.
Japonya’da yayımlanan ulusal gazete The Maininchi‘nin aktardığına göre, şu anda yaşları 17 ile 27 arasında olan davacılar, Mart 2011’de yaşanan büyük deprem ve ardından gelen tsunami nedeniyle Fukushima Daiichi Nükleer Santrali‘nde nükleer erime meydana geldiğinde ve sonrasında tiroid kanseri oldukları dönemde Fukishima eyaletinde yaşıyordu. Davacı altı kişi, Kamu şirketi TEPCO’ya yönelik tazmina davasını, 27 Ocak’ta 27 Ocak’ta Tokyo Bölge Mahkemesi’nde açacak.
Fukushima eyalet valiliği tarafından kurulan uzman bir soruşturma komitesi, felaketten kaynaklanan radyasyona maruz kalma ile tiroid kanseri arasındaki nedensel ilişkiyi tanımamıştı. Böyle bir bağlantının olup olmadığı konusunun davanın odak noktası olması bekleniyor.
Altı davacı nükleer felaket sırasında 6 ila 16 yaşları arasındaydı. 2012-2018 yılları arasında kendilerine tiroid kanseri teşhisi kondu. İkisinin tiroidinin bir tarafı, dördünün tamamı alındı. Bu nedenle hayatlarının geri kalanında hormonal ilaçlar almaları gerekiyor. Aralarından biri, akciğerlerine yayılan kanser tedavisi de görüyor.
266 kişi tiroid kanseri oldu
Fukushima Valiliği, nükleer felaket sırasında eyalette yaşayan 18 yaş ve altı yaklaşık 380.000 kişiyi kapsayan tiroid bezleri araştırması yapmıştı. Araştırma sonucunda Haziran 2021 itibariyle 266 kişiye tiroid kanseri veya şüpheli tiroid kanseri teşhisi konduğu belirlendi. Davacıların hukuk ekibine göre, altı şikayetçiden beşinin kanserleri il araştırmasında tespit edildi. Kalan davacı, gönüllü olarak gittikleri bir hastanede test yaparak kanser olduğunu öğrendi.
Hukuk danışmanına göre, Fukushima Eyaleti araştırmasındaki kanser keşif oranı ülke normalinden birkaç on kat daha yüksek. Valilik, tedavi gerektirmeyen birçok kanser vakasının aralarında bulunduğu “aşırı teşhis” olasılığına işaret ederken, hukuk ekibi, davacıların kanserinin gerçekten ilerlediğine ilişkin raporları mahkemeye sunacak. Avukatlar, altı davacının kanserinin hiçbirinin kalıtsal olmadığını ve kanserin nükleer felaket nedeniyle meydana gelmiş olmasının son derece muhtemel olduğunu savunuyor.
Japonya’da “Minamata hastalığı” (Japonya’nın Minamata Koyu’nda ortaya çıkan, balık ve kabukluların yenmesiyle oluşan bir tür cıva zehirlenmesi) da dahil olmak üzere geçmişteki kirlilik davalarında, bundan sorumlu şirketin bulaşma ile davacıların hastalıkları arasında herhangi bir nedensellik ilişkisi olmadığını kanıtlamadıkça tazminattan sorumlu tutulduğu bir mahkeme emsal kararı bulunuyor. Yaklaşan davanın avukatları, bu kararın nükleer santral kazalarına da uygulanabileceğini ve TEPCO’nun radyasyona maruz kalma ile tiroid kanseri arasında nedensel bir bağlantı olmadığını kanıtlama sorumluluğu taşıması gerektiğini belirtiyor.
Hukuk müşaviri başkanı Kenichi Ido, “Bazı davacılar yükseköğrenim görmekte ve iş bulmakta zorlandılar ve hatta gelecekleri için hayallerinden vazgeçtiler” dedi.
TEPCO şirketinden ise “İddialarının içeriğini ve argümanlarını ayrıntılı olarak dinledikten sonra davaya samimiyetle cevap vereceğiz” yorumu yapıldı.
Yargılanan TEPCO yöneticileri beraat etti
11 Mart 2011’de Japonya’yı vuran 9 büyüklüğündeki deprem ve ardından oluşan tsunami Fukuşima Nükleer Santrali’nin hasar görmesine ve eriyen üç nükleer çekirdek yüzünden büyük bir radyasyon sızıntısına yol açmıştı. Santral çevresindeki birçok yerleşim yeri boşaltıldı ve yasak bölge ilan edildi. Bu yerleşimler bugün de boş durumda.
Tsunamide 18 binden fazla kişi ölürken nükleer felaket sonucu ölen ya da ciddi biçimde hastalanan kişiler olduğuna dair bugüne dek somut bir delil ortaya çıkmadı. Ancak yerel yönetimin yürüttüğü bir araştırmaya göre, o dönem Fukuşima bölgesinde yaşayan kişiler arasında 266 kanser vakası tespit edildi.
2019 yılında deprem ve tsunaminin bir nükleer felaketi tetikleyeceğini öngöremedikleri için 2015’den bu yana HIDANREN adı verilen davalarda hapis istemiyle yargılanan TEPCO‘nun eski başkanı Tsunehisa Katsumata ile başkan yardımcıları Sakae Muto ile Ichiro Takekuro beraat etmişti.
