Mersin’de nükleer karşıtları, Fukishima Nükleer Santral felaketinde ölenleri, yürüyüş düzenleyip denize çiçekler atarak andı. Eyleme katılanlar, Akkuyu’da nükleer santral istemediklerini belirterek, hükümeti uyardılar.

Mersin Nükleer Karşıtı Platform (NKP) üyeleri, Japonya’da geçen yıl meydana gelen Fukishima Nükleer Santral felaketinin birinci yıldönümünde eylem yaparak, kazada yaşamlarını yitirenleri andı. Bugün öğle saatinde Atatürk Caddesi üzerindeki Ulu Cami meydanında toplanan nükleer karşıtları, “Nükleere Hayır”, “Genel İzleyici Olma”, “Akkuyu Fukishima Olmasın” yazan pankartlar açtılar. Bazı katılımcıların temsili kefen giydiği, bazılarının yüzlerine maske taktıkları eyleme, KESK’e bağlı Tarım Orkam Sen Genel Başkanı Metin Vuranok ve Greenpeace örgütü ile kendilerini ‘Mersin Vosvos’ olarak adlandıran ve eski volkswagen otomobilleriyle katılan grup da destek verdi. Alkışlar, ıslıklar ve zılgıtlarla nükleer santralleri protesto eden eylemciler, Mersin Çevre Dostları Derneği Başkanı Suna Kılıççı’nın çaldığı akerdeon eşliğinde şarkı söyledi. Ellerinde ‘Nükleer hayır teşekkürler’, ‘Radyoaktif limon istemiyoruz’, ‘Akkuyu Fukishima olmasın’ yazan dövizler taşıyan eylemciler, sık sık ‘Nükleere inat yaşasın hayat”, “Akkuyu’da nükleer santral istemiyoruz” sloganları attı.

Cami meydanında bir açıklama yapan Mersin NKP Dönem Sözcüsü Sabahat Aslan, Japonya’da 11 Mart 2011’de deprem sonrasında meydana gelen Fukishima Nükleer Santral kazasının nükleer santral felaketine dönüştüğünü, bu felaketin boyutlarının Çernobil nükleer felaketiyle eşdeğer olduğunu ileri sürdü. Fukishima Nükleer Santral kazası sonrasında Japonya topraklarının yüzde 10’unun radyasyonla kirlendiğini ve bu topraklarda binlerce yıl tarım yapılamayacağını belirten Aslan, “O bölgede yaşayan 300 bin kişinin tahliye edildiğini ve radyasyona maruz kalan insanların gelecekte yüzde 70’inin kansere yakalanma riskinin çok yüksek olduğunu biliyoruz. Yaşanan nükleer santral felaketleri, alınan tüm tedbirlere ve güvenlik önlemlerine rağmen kazaların önlenemediğini, bu kazaların radyasyon felaketine dönüşerek insan ve çevre sağlığına ciddi zararlar verdiğini göstermektedir. Güvensiz, kaza riskleri çok yüksek ve pahalı olan nükleer santraller ülkemizin enerji sorununu çözmeyecektir” dedi.

Deprem kuşağında olan Türkiye’de nükleer santral kurulamayacağının altını çizen Aslan, Mersin’in Gülnar İlçesi Büyükeceli beldesinde yapılması planlanan Akkuyu Nükleer Santrali’nin ise ülkeyi nükleer çöplük deposu haline getireceğini, sağlığı bozacağını, bölgenin tarımına ve turizmine büyük bir darbe vuracağını iddia etti. Türkiye’nin nükleer santrale mahkum olmadığını kaydeden Aslan, “Mersin’den hükümete sesleniyoruz, Akkuyu’da nükleer santral yaptırmayacağız. Halkın sesine kulak vererek Akkuyu Nükleer Santral projesinden derhal vazgeçiniz. Akkuyu’nun Fukishima olmasına asla izin vermeyeceğiz. Fukishima Nükleer Santral felaketinde ölenleri saygıyla anıyoruz” diye konuştu.

Tarım Orkam Sen Genel Başkanı Metin Vuranok da yaptığı konuşmada, dünyadaki bütün nükleer santrallerin birer ölüm makinesi olduğunu öne sürerek, Akdeniz’i ve Akkuyu’yu böyle bir felakete kurban etmek istemediklerini söyledi.

Nükleer karşıtları, konuşmaların ardından sloganlar atarak Atatürk Caddesi’nden Balıkçı Barınağı’na doğru yürüyüşe geçti. Yürüyüş boyunca ıslıklar ve zılgıtlarla nükleer santral istemediklerini dile getiren eylemciler, Atatürk Caddesi’nden Cumhuriyet Meydanı’na geçerek yürüyüşlerine devam etmek istedi. Emniyet güçlerinin, Cumhuriyet Meydanı’na girmelerine izin vermek istememesi üzerine polisle eylemciler arasında kısa süreli tartışma yaşandı. Tartışmanın ardından meydanın yarısına kadar yürüyen nükleer karşıtları, buradan İnönü Bulvarı’na geçerek Atatürk Parkı’na yöneldi. Deniz kenarına ulaşan eylemciler, burada Fukishima Nükleer Santral felaketinde yaşamını yitirenler için bir dakikalık saygı duruşunda bulundular. Nükleer karşıtları daha sonra felakette yaşamını yitirenler anısına denize çiçekler attılar. Grenpeace üyesi iki eylemcinin bir tekneye çıkarak ‘Genel izleyici olma’ yazan pankart açtığı eylem, daha sonra olaysız sona erdi. (Haber 01)

Fukuşima nükleer felaketinin birinci yılında Küresel Eylem Grubu’nun çağrısıyla İstanbul’da toplanan nükleer karşıtları Taksim’den Galatasaray’a insan zinciri oluşturdu.  Eylemde AKP hükümetinin Akkuyu’da yapılması planlanan nükleer santralden vazgeçmesi istendi.

KEG’in eylemini Antikapitalist Öğrenciler, Barışa Pedal, Buğday Ekolojik Yaşamı Destekleme Derneği, Dünya Yalnız Bizim Değil Platformu, Doğa Derneği, Greenpeace, Devrimci Sosyalist İşçi Partisi, DÖH, Küresel Barış ve Adalet Koalisyonu, TEMA Vakfı ve Yeşiller Partisi destekledi. Ellerinde gülen güneş bayrakları, siyah balonlar ve Akkuyu Fukuşima Olması pankartlarıyla Taksim Meydanı’nda toplanarak nükleer santrallere karşı insan zinciri oluşturan yüzlerce protestocu Galatasaray Lisesi önünde bir basın açıklaması yaptı.

Küresel Eylem Grubu adına Yeşiller Partisi eşsözcüsü Ümit Şahi tarafından okunan basın açıklamasının sonunda katılımcılar “hükümetin nükleer balonunu patlatalım” çağrısıyla sembolik olarak ellerindeki radyasyon işaretli balonları patlattılar. Aşağıda videosunu bulabileceğiniz basın açıklamasının tam metni şöyle:

Japonya’da yaşanan Fukuşima nükleer kazasının üzerinden tam bir yıl geçti.

Bu felaket nükleer enerjinin en tehlikeli, en kirli ve en kabul edilemez enerji üretim biçimi olduğunu bir kez daha gösterdi.

Bu felaket hâlâ nükleer enerjiyi savunmaya devam eden çevrelerin söylediği yalanları ve çarpıtmaları bir kez daha ortaya koydu.

Bu felaket bize nükleer enerjinin demokrasiyle ne kadar çeliştiğini, nükleercilerin nasıl kazaları ve kazaların ölümcül sonuçlarını halktan gizleyerek varlıklarını sürdürmeye çalıştıklarını bir kez daha kanıtladı.

Fukuşima’nın birinci yılında Japon hükümetinin ve santralı işleten Tepco şirketinin kazayı örtbas etme çabalarıyla ilgili yeni kanıtlar ortaya çıkmaya devam ediyor:

–          Son haberlere göre Japon hükümeti kazanın Fukuşima santralındaki üç reaktörde birden çekirdek erimesine yol açacağını birkaç saat içinde anlamışlar, ancak bunu aylarca kamuoyundan gizlemişlerdi.

–          Japonya’nın Nükleer Güvenlik kuruluşunun sözcüsü kazanın ertesi günü ciddi bir çekirdek erimesi ihtimalini dile getirdiği için görevden alınmış, zamanın hükümet sözcüsü, diğer bakanları bu konuda hiçbir şey söylememeleri konusunda uyarmış, Atom Enerjisi Komisyonu’nun 36 milyon nüfuslu başkent Tokyo’nun boşaltılması konusunda hazırlık yapılması uyarısı hasır altı edilmişti.

–          Daha sonra ülkenin her yerinde yetişen ürünlerin, hatta sütün ve içme suyunun bile radyasyonla kirlendiğini ortaya kondu. Bugün Fukuşima’da tehlikenin hâlâ sürdüğüne dair yeni haberler gelmeye devam ediyor.

Fukuşima felaketinin bilançosu ağır oldu:

–          Santralin çevresindeki 20 km’lik alan girilemez durumda.

–          150 bine yakın insan evlerini terk etmek zorunda kaldı.

–          Çernobil felaketinde yayılan radyasyonun 6,5 katı atmosfere, tarım ve yerleşim alanlarına, denize yayıldı.

–          Japon ekonomisi kaza nedeniyle yaklaşık 250 milyar dolar zarar etti. Ülke 1980’den beri ilk kez cari açık verdi.

–          Felaketi temizleme işlemlerinin maliyetini kimse hesaplayamıyor ama yalıtım çalışmalarının en az 50 yıl süreceği söyleniyor.

Felaketin yaşandığı dönemde Japonya Başbakanı olan ve bütün bu acıları Japon halkına yaşattığı için görevinden istifa eden Naoto Kan, “Ben dünyaya nükleer enerji olmadan işleyebilen bir toplumun gerekliliğini anlatmak istiyorum” diyerek nükleer karşıtı hareketin bir aktivisti haline geldi.

Bütün bu yaşananlar sadece ileri teknoloji ülkesi olarak bilinen Japonya’nın bile bir nükleer kazaya karşı nasıl çaresiz kaldığını göstermekle kalmıyor, nükleer enerjiye sahip bütün ülkelerde hükümetlerin nasıl şeffaflıktan uzak olduklarını ve nükleerci şirketlerin çıkarları için gerçekleri gizleyerek halk sağlığını hiçe saydıklarını kanıtlıyor. Kazanın sonuçlarını gizleyen Japon yetkililer Türkiye’de Çernobil kazasından sonra radyasyonlu çayları halka içirmekte bir sakınca görmeyen hükümet yetkililerinden farklı değillerdi.

Fukushima felaketi pek çok ülkenin nükleerden uzaklaşma kararı vermelerine neden oldu:

–          Bugün kaza öncesi 56 nükleer reaktörü olan Japonya’da sadece 2 nükleer reaktör çalışır durumda. Diğerleri kapatıldı ve ne zaman tekrar açılacakları bilinmiyor.

–          Almanya’da 17 reaktörden 8’i kapatıldı, kalanların da 2022’ye kadar kapatılmasına karar verildi.

–          İtalya’nın hükümetin yeni nükleer santral kurma kararı için yapılan referandumda halkın %95’i nükleere hayır dedi, plamnlar iptal edildi.

–          Polonya’da nükleer santral yapılmak istenen yerde yapılan yerel referandumda %94 hayır çıktı.

–          İsviçre’de 3 yeni nükleer reaktör planı iptal edildi ülkenin beş nükleer santralinin kademeli olarak kadar kapatılmasına karar verildi.

–          Çin’de yeni projeler askıya alındı.

Bütün bunlara rağmen AKP hükümeti anlaşılmaz bir biçimde Akkuyu’ya nükleer santral kurma kararında ısrar ediyor. Türkiye halkının büyük çoğunluğu nükleer santral istemiyor. Kimse Akkuyu’nun yeni bir Çernobil, yeni bir Fukuşima olmasını istemiyor. Ancak hükümet Rusya ile yaptığı kabul edilemez anlaşmayı sürdürmek uğruna halkın sesine kulaklarını tıkıyor. Üstelik Akkuyu’ya nükleer santral kurması için anlaşma yaptıkları Rus devlet şirketi Rosatom’un skandalları bitmek bilmiyor. Son olarak Rosatom’un alt şirketlerinden Zio-Podolsk’un nükleer reaktörler için düşük kalitede ve riskli malzemeler ürettiği ortaya çıktı ve şirketin satın alma müdürü tutuklandı. Bütün bu gerçeklere rağmen hükümet Rosatom’un Akkuyu’yu bir nükleer çöplüğe çevirmesine izin veriyor.

Biz ise nükleer santralların radyasyon, kanser ve ölüm anlamına geldiğini biliyoruz.

Bütün bu yaşananlar nükleer santral inadının sadece bilime ve gerçeklere değil, aynı zamanda demokrasiye de aykırı olduğunu ortaya koyuyor.

Hükümete sesleniyoruz: Halkın sesine, bilime ve demokrasiye birazcık saygınız varsa, Akkuyu nükleer santral kararını derhal iptal etmelisiniz.

Akkuyu’da, Sinop’ta, İğneada’da, Türkiye’nin, ya da dünyanın hiçbir yerinde nükleer santral istemiyoruz. Hükümetin nükleer balonunu hep birlikte patlatıyoruz.

Akkuyu, Sinop, Fukuşima olmasın. Nükleersiz Türkiye, nükleersiz kalsın.

Doğa, insanlar ve gezegen için felaket anlamına gelen enerji üretim biçimleri kabul edilemez.

Ne kömür, ne petrol, ne de nükleer! Güneş, rüzgar bize yeter!

KÜRESEL EYLEM GRUBU