Yazının başlığını BDP Eşbaşkanı Demirtaş’ın grup konuşmasından ödünç aldım. Bu topraklar üzerinde yaşayan herkesin Kürt meselesinde kendi meşrebince barış ve çözüm istediği, iyimserliğe ve umuda göz kırptığı şu günlerde, pişmiş aşa soğuk su katmakla eleştirilmeyi göze alarak, endişeli modern değilsem de endişeli barışçı veya endişeli demokrat ruh halimi paylaşmak istiyorum.

Otuz yıllık kirli ve sonuçsuz bir savaşın ardından bugün varılan noktada, Türk Devleti, siyasi iktidar yani AK Parti Hükümeti, ekonomik ve siyasi güç odakları, geniş halk kitleleri artık böyle gidemeyeceğini; savaşı, çatışmayı, gerginliği bitirecek bir çözüm gerektiğini kavradı. Kürt halkı, silahlı silahsız Kürt hareketi, Kürt siyaset odakları da öyle. Sür git devam etse de yeneni yenileni olamayacak, toplumsal dokuyu çözen, insanı ezen, çürüten, artık acı, ölüm, umutuzluktan başka getirisi kalmamış bir kısır döngüydü savaş. Günümüzün çok karmaşık ve belirsiz Dünya ve Ortadoğu koşullarında sürdürülmesi büsbütün güçleşmişti. Kısaca; varılan noktada bir adım ileri atabilmek ve çözümsüzlük çemberinden sıyrılabilmek için taraflar barışa mecburdu.

Daha düne kadar Kürt hareketinin bütün kesimlerine, özellikle de BDP’ye karşı hakarete varan aşağılayıcı sözlerden kaçınmayan, Öcalan için “Ben olsam asardım” diyerek idam sopası sallayan, BDP milletvekillerinden “bunlar” ya da “dini Zerdüşt olanlar” diye söz eden Başbakan’ın üslubunu yumuşatması da; Kürt hareketinin ve halkının (en azından şimdilik) tartışmasız lideri Öcalan’ın daha önceki kimi talepten vazgeçmesi de çözümsüzlüğün kavranmasının sonucuydu. Kerhen demeye dilim varmıyor ama çözüm sürecine koşulların dayatmasıyla başlandığı bir gerçek. Böyle olunca, yani barış ve çözüm niyeti dudaktan kalbe, dilden beyine, sözden zihniyete ulaşmadıkça endişelenmek için her zaman neden vardır.

Çözümden kim ne anlıyor?

Bu noktada benim kendi kendime sorduğum ilk soru, çözümden ne anlaşıldığı. Bu soru özellikle devlet-hükümet kanadına yönelik. Çünkü, şu kesitte Öcalan’ın temsil ettiği varsayılan Kürt siyasi hareketinin önerdiği çözüm herkesin anayasal eşit yurttaş kimliğiyle varolabileceği tam demokratik bir Türkiye. Buna karşılık devletin/Erdoğan’ın çözümden kastı, bizlere yansıdığı kadarıyla, Kürt silahlı güçlerinin silah bırakıp sınır dışına çıkmaları, onun deyimiyle “Türkiye’nin teröristlerden temizlenmesi”. Bunun ötesinde iyimser niyet okumalarından, dezenformasyonlardan, umut çıkarımlarından başka şey bilmiyoruz. Şeffaf olduğu iddia edilen süreç Kürt tarafı açısından ne kadar şeffafsa Erdoğan-devlet tarafı açısından o kadar belirsiz ve örtük.

Kürtler neden endişeli ?

Süreç, karşılıklı adımlar atılarak yürünen bir yoldur. Zaman zaman durması, tıkanması da bu yüzdendir zaten. Açık konuşalım: Bölgeyi iyi bilen, iyi koklayan herkesin üzerinde birleştiği; coşkudan çok kaygı ve soru taşıyan ruh halinin nedeni, gaspedilmiş haklarını kazanmadan, çiğnenmiş kimliklerine, örselenmiş onurlarına merhem sürülmeden, bu ülkede eşit yurttaşlar olarak yaşayabilecekleri anayasal-yasal zemin hazırlanmadan teslim olma kaygısıdır. Kürtler bugüne kadar çok aldatıldılar ve çok ezildiler. “Yıllar boyunca neden öldük ve öldürdük, bunca acı nedendi?” sorusunu sorduracak eşitsiz bir çözümdendir kaygıları. Bunu siyasetin gözlükleriyle ve acımasızlığıyla değil ancak vicdan gözüyle, yürek diliyle, Kürtleşerek anlayabiliriz. Sürekli -ve haklı olarak- Türklerin kaygılarını gidermekten söz edildiği şu günlerde asıl Kürtlerin kaygılarını giderecek adımlar atılmalı, sözler söylenmelidir diye düşünüyorum. Üzerlerinden pazarlık yapıldığı, Anayasada Türk sözcüğünün yer almamasından ibaret bir değişiklik karşılığında, AKP’nin siyasi amacı olan başkanlık rejimine kurban edilecekleri algısı giderilmedikçe, kısaca güven sağlanmadıkça Kürtlerin tedirginliği dağılmayacaktır. Meselenin çözümünü Kürtler için eşit yurttaşlığın ve hakların güvenceye alınmasında gören bencileyin “pimpirikli demokratlar”ınki de…

“Çözüm mü demokrasiyi getirir, demokrasi mi çözümü” sorusu ilk bakışta saçma görünebilir kimilerine. Ben bu soruyu da cevabını da önemsiyorum. Bir başka yazıda açmak üzere benim cevabım: İkisi içiçe olmakla birlikte, çözüme doğru kalıcı adımların ancak 12 Eylülden kalma tüm yasaların ve anayasanın değiştirilip demokrasinin ilerletilmesiyle atılabileceği… Korkum ise, Kürt halkına ve barışa ihanetle demokrasiye ihanet arasında ölümcül bir seçim yapma noktasına getirilmemiz.

Oya Baydar – www.t24.com.tr

“Türk gibi kuvvetli”, “Türk’e durmak yaraşmaz, Türk önde, Türk ileri” gibi çok anlamlı laflar ortalığı kaplamışken, ağırlıklı olarak MHP’li ve CHP’li bir kitle, bazı insanların kendilerini bu kimlikle ifade etmek istememesini bir türlü anlayamıyor. Neden acaba? Kendi kimliğinin bir gerçekliği olduğunu, diğerleri ise kendisine tabi değilse, hayali olduğu inancının kendisi değil midir zaten milliyetçiliğin esası?

Sencer Divitcioğlu, tarih çalışmalarında Türk sözcüğünün, Orta Asya’daki 12 boydan oluşan federasyonun adı olduğunu yazar.

Türk “budunu”nu tarihten azade sabit bir gerçeklik olarak millet diye tanımlayan, bilimin evrensel ilkelerinden habersiz, bazı YÖK standartlı üniversite hocaları bu saçma sapan tezlerinin ne kadar “ilmi” olduğunu anlatıp duruyorlar.

Dış Türklere ya da Irak’taki soydaşlara etnik vurgu yapıldığında sorun görmeyenler, ülke özelinde Türk sözcüğüne etnisite ötesi bir anlam yükleyerek, başkalarının kendi tariflerine uymalarını adeta emrediyorlar.

12 Eylül rejimin tarifleriyle sorunu olmayan bu zevat, tarif edilmekten artık gına gelen kesimlerin sesine soluğuna kulak tıkayabiliyorlar, tabii ki “ilmi” bir şekilde.

Bu tarifleri ortak kılmayı, herkesin kendini özgürce ifade edeceği bir zeminde anlaşmayı akıllarının köşesine getirmiyor bu ırkçı faşist çevre.

Bir an için onların tariflerinin doğru olduğunu varsaysak bile, “bu tarifi kabul etmeyenlere 12 Eylül teknikleri dışında ne yanıt üretiyorsunuz?” diye sorduğum her TV kanalında, bugüne kadar tek bir yanıt alabilmiş değilim.

İki kişi arasında iletişimin bile olabilmesi için seçilen kelimelerle, onlara verilen anlam konusunda bir oydaşma gerekir. Semiyolojinin (göstergebilim) esası bu keyfiyete dayanır.

Kendi tariflerinizi biteviye tekrar edeceğinize, farklı tariflerle müzakere ve uzlaşma yoluna gidebilmeyi kabul etmek için, herhalde siyasetin oksijeni olan demokrasiden biraz nasibinizi almanız gerekiyor.

Herkes kendileri gibi olmadan, kendi tariflerine biat ettirmeden rahata ermiyor bu faşist kafa yapısı. Sütçü süt satar da, Türkçü ne satar, alıcısı var mı?

Prokrustes yatağı gibi hayat kendilerine uymayınca, hayatı kafalarındaki şablona uydurmaya çalışmak ne büyük işkence.

Bulgaristan’da Todor Jivkov, “Bulgar devletine vatandaşlık bağıyla bağlı olan herkes Bulgar’dır,” deyince niye hemen zıplamıştınız; sizin kimliğiniz kimlik, canınız can da, başkalarınınki patlıcan mı?

Miloseviç’in, “Sırp ulusuyla Boşnak milliyetini eşit göremezsiniz,” anlayışına insanlık niye itiraz etmişti. Yugoslavya’da Tito politikalarına değil de, Miloseviç politikalarının yaşattığı tektipleşmeye itiraz edenler, kendi ülkelerinde Miloseviç politikalarını sıkılmadan savunabiliyorlar.

İsteyen istediğini savunabilir tabii ki, ama lütfen bu rezillikleri solculuk diye takdim etmeyin;

İttihat Terakki’nin 1911 Kongresi’nde aldığı Anadolu’yu Türkleştirme politikalarını solculuk deyip, solun ahlaki, vicdani, evrensel değerlerinin ırzına geçmeyin.

Herkes her ne kadar kafatası milliyetçiliğine karşı olduğunu söylese de, taskafa milliyetçilikle arasındaki farkı açıklayamıyor.

Milliyetçilik insanın ülkesini sevmesi değil, heterojen bir coğrafyayı homojenleştirme girişiminin adıdır.

Irkçılığa, şovenizme ve milliyetçiliğe karşı tutum almadan soldan bahsetmek söz konusu olamaz.

Gelin artık başkaları adına konuşma, tahayyüller, diller ve kültürler üzerinde hapishaneler inşa etme ısrarından vazgeçelim; anayasadaki yasakçı ve negatif düzenlemeleri kaldırıp, pozitifini yasalarla çözüme kavuşturalım.

Devlet toplumu şekillendirmesin, devleti toplumun rengârenk yapısı belirlesin. Göreceksiniz ki barış ve demokrasi toplumu bölmez, tam tersine bütünleşmenin sigortasıdır.

Ahmet Kaya’ya, bir TV’de, “Ne mutlu Türküm diyene, diyebilir misiniz?” diye sorduklarında, “Ben, mutlu bir Türk değilim ki,” demişti. Bırakınız mutluluğun tarifini başkaları adına yapmak yerine, insanın kendi tarifini kendisinin yapmasının zaten en büyük mutluluk olduğunu artık idrak edelim.

Ufuk Uras – Özgür Gündem