Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın onayladığı seçim güvenliği ve ittifak yasası ile neler değişti?

7102 sayılı “Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun”, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından, yayımlanmak üzere Başbakanlık’a gönderildi.

Konuya dair Cumhurbaşkanlığı’ndan şu açıklama yapıldı: “7102 sayılı “Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun” Sayın Cumhurbaşkanımız tarafından Anayasa’nın 89’uncu maddesinin birinci fıkrası ile 104 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca yayımlanmak üzere Başbakanlığa gönderilmiştir.”

CHP AYM’ye gitmeye hazırlanıyor

CHP Grup Başkanvekili ve Manisa Milletvekili Özgür Özel, parti olarak hazırlık içerisinde olduklarını ve ittifak yasasını AYM’ye taşıyacaklarını söylemişti.

10 gün içerisinde başvuracağız

Yasanın, Anayasaya aykırı olduğunu iddia eden Özel, “Hem komisyon da hem de genel kurulda Anayasa’ya aykırılık iddialarımız vardı. Anayasaya bu kadar açık bir aykırı kanun olmaz. Bugünden itibaren arkadaşlarımız çalışmaya başladı. 10 gün içerisinde şeklen, en kısa sürede de içerik yönünden AYM’ye başvuruda bulunacağız. Bunun dışında seçim güvenliği konusundaki taleplerimizi toplumsallaştırmaya, bunları anlatmaya devam edeceğiz” diye konuşmuştu.

Yasa neler içeriyor?

Siyasi partilerin başka bir partiyi destekleme kararı alamayacağına dair genel ilke kaldırılırken, seçime katılma yeterliliğine sahip partiler, ittifak yaparak sandığa gidebilecek.

İttifak partileri, pusula kurasına topluca dahil edilecek ve yan yana yer alacak.

Bu partilerin ittifak içerisindeki sıraları da kurayla belirlenecek. Oy pusulasında ittifak partileri aynı çerçeve içerisinde bulunacak.

Birden fazla mühür basılan pusulalar iptal olmayacak 

İttifak yapan partilerin sütunlarının tamamı ittifak alanı sayılacak. Seçmen ittifak çerçevesinde bir partiye tercihini basacak. Bu alanda birden fazla mühür de vurulsa pusula geçerli olacak. “Evet” mührü, hem partiye ayrılan alana, hem ittifak unvanına basılsa da geçerli sayılacak. Çerçeveden taşıp başka partinin alanına geçmemesi şartıyla, çok sayıda mühür vurulan pusula iptal olmayacak.

Partilerin oy miktarının yanı sıra ittifakların ortak oyları için sütunlar ayrılacak. Partilerin amblemi dışında ittifak unvanına veya her iki tarafa mühür basılan pusulalar, “ortak oy” sütununa kaydedilecek. Bu ortak oylar daha sonra oransal bir formülle ittifak partilerine dağıtılacak. Barajın hesaplanmasında toplam oylar dikkate alınacak. Buna göre yüzde 1’in altında oyu olan bir parti, müttefikiyle yüzde 10’u geçmişse barajı geçmiş sayılacak. Ancak milletvekili dağılımında parti oylarına bakılacak. İttifak içindeki partilerin geçerli oyu ayrı bir sütunda kaydedildiğinden, seçim çevresindeki milletvekili kazancı buna göre hesaplanacak. Bu hesapta “ortak oy”dan gelen pay eklenmiş olacak.

Birlikte yapılan Cumhurbaşkanı ve milletvekili seçimlerinde önce Cumhurbaşkanı seçimine ait oy pusulalarının seçimi ve tasnifi yapılacak. Zarfın içinden çıkan diğer pusula okunmadan, seçim türüne göre ters çevrilerek masanın üzerine konulacak.

Mühürsüz pusula ve zarflar geçerli sayılacak 

Üzerinde sandık kurulu mührü bulunmayan zarf ve birleşik oy pusulaları geçerli sayılacak. Ancak bunun için pusula üzerinde; YSK filigranı, amblemi ve ilçe seçim kurulu mührü bulunması şart olacak. Üzerinde leke veya çizik bulunsa dahi bunun “özel işaret koymak amacıyla yapıldığı kesin olarak anlaşılamayan” pusulalar ve zarflar geçerli sayılacak.

Aynı binada oturan vatandaşlar farklı sandık bölgelerinde kaydedilecek 

Aynı binada oturan seçmenler, hane bütünlüklerinin korunması ve aynı şeçim bölgelerinde kalmaları şartıyla farklı sandık bölgelerine kaydedilebilecek. Hastalığı veya engeli sebebiyle yatağa bağımlı olan seçmenlerin, muhtarlık seçimleri hariç oy kullanmalarını sağlamak için seyyar sandık kurulları oluşturularak oy kullanılacak.

Seçmenlerin ihbarı ile sandık çevresine polis gelecek 

Sandık çevresinde cebir, şiddet veya tehdit kullanarak sandık başı düzenini bozmaya kalkışanlar, sandık kurulu başkanı veya üyelerden biri tarafından yapılan çağrı ya da seçmenlerin ihbarı üzerine gelen kolluk güçlerinde sandık çevresinden uzaklaştırılarak, yasal işlem uygulanacak. Çağrı veya ihbar üzerine sandık çevresine gelen kolluk güçleri, çağrı veya ihbar sebebi ortadan kalkınca sandık çevresini terk edecek.

Seçimin güvenliğini sağlamakla görevli kolluk kuvvetleri hariç, özel güvenlik görevlileri ve belediye zabıtaları gibi görevliler de dahil olmak üzere resmi üniforma ve silah taşıyan kişiler, sandığın konulduğu bina, yapı ve bunların konulduğu müştemilata giremeyecek.

 

(Cumhuriyet, Mynet)