Yatırım fonlarını fosil yakıtlardan çıkış ve iklime duyarlı alanlara yönlendirmek amacıyla kurulmuş küresel ağ DivestInvest‘in Invest/Divest (Yatırım/Elden Çıkarma) isimli raporuna göre, elden çıkarılan fosil yakıt varlıklarının multi-trilyon dolarlık bir rakama ulaştığı kaydedildi.

Rapora göre, şu anda yönetimlerindeki 39,2 trilyon dolarlık varlığı temsil eden, en az bir fosil yakıt türünün elden çıkarılmasına kamuoyu önünde taahhütte bulunmuş bin 485 kurum var. Bu da, dünyanın en büyük iki ekonomisi olan Amerika Birleşik Devletleri ve Çin‘in birlikte fosil yakıtlardan vazgeçmeyi seçmiş olmasına denk geliyor.

Bir yandan da yeni taahhütler açıklanmaya devam ediyor. Yönetimi altında 4,2 milyar dolardan fazla birleşik varlığa sahip 72 inanç kuruluşu, fosil yakıt varlıklarını elden çıkaracağını açıkladı.

‘Nadir bir an’

Uzmanlara göre ise bu rapor ve yeni açıklamalar, Ford Vakfı, Harvard Üniversitesi ve La Banque Postale gibi düşünce ve finans liderlerinin yakın tarihli taahhütlerine dayanmakta olup, fosil yakıtı elden çıkarma hareketinin kayda değer bir ivmeye sahip olduğunu ve bir eşik noktasına ulaştığını gösteriyor.

Fosil yakıtlara yatırım yapmaya devam etmenin etik ve finansal olarak kabul edilemez hale geldiğine dair genel bir kabul olduğu da belirtiliyor.

Institute for Energy Economics and Financial Analysis direktörü Tom Sanzillo, konuyla ilgili şu değerlendirmelerde bulundu:

Fosil yakıt sektörü değer kaybettiği ve iklim sorununu çözmek için hiçbir plan sunmadığı için irili ufaklı yatırım fonları elden çıkarılıyor. Bu, doğru şeyin doğru nedenle yapıldığı, işçi ve emekli maaşlarının güvencesini sağlarken, hayırsever kurumlarımız aracılığıyla sağlık, eğitim ve sosyal ihtiyaçlarımızı finanse etme ihtiyacını birlikte ele aldığımız nadir bir andır.”

Kurumların talepleri

Harekete dahil olan bin 485 kuruluş, kurumsal yatırımcılardan ve dünyadaki diğer finansal aktörlerden şu üç talepte bulunuyor:

• Tüm kurumsal yatırımcılar, kömür, petrol ve gaz şirketlerindeki varlıklarını elden çıkarmak ve bunların finansmanını tamamen durdurmak için derhal kamuoyu önünde taahhütte bulunmalıdır. Kısmen bunu gerçekleştiren kurumlar artık tüm varlıklarını tüm fosil yakıtlardan çıkarmak zorundadır. Bu taahhütle bağlantılı olarak, tüm kurumlar politikalarını, düzenleyici pozisyonlarını ve siyasi harcamalarını bu taahhütle uyumlu hale getirmelidir.
• Tüm kurumsal yatırımcılar, varlıklarının en az yüzde 5’ini iklim çözümlerine yatırmalı, 2030 yılına kadar bunu yüzde 10’a çıkarmak için derhal harekete geçmelidir. Bu varlıklar, yenilenebilir enerji sistemlerine yapılan yatırımları, evrensel enerji erişimi ve toplumlar ve işçiler için adil bir geçişi de dahil etmelidir. Ayrıca, yatırımcılar bu şirketleri insan haklarına ve çevre standartlarına saygı göstermekten sorumlu tutmalıdır.
• Tüm kurumsal yatırımcılar, 2050 yılına kadar net sıfır emisyonuna ulaşmak için, Net Sıfır planlarını benimsemelidir. Hem fosil yakıtlara yapılan yatırımları derhal kesen hem de portföylerindeki diğer tüm varlıkların, bilimin talepleriyle tutarlı olarak, 2030 yılına kadar mutlak emisyonları yarıya indiren ve küresel ısınmayı 1.5°C ile sınırlandıran geçiş planları sunmalıdır.