Murat Yetkin: Japonlarla Sinop Nükleer Santral projesi durduruldu

Japon Nikkei gazetesine verdiği mülakatta Erdoğan, santral projesiyle ilgili, ‘Hem maliyet hem de takvim bakımından başlangıçtaki anlaşmamızla uyum içinde olmayan bir tabloyla karşılaştık’ dedi. Şimdi gözler G-20 kapsamında ziyaret edilecek Çin’de. ‘Projeye başka bir devletle devam’ kararı verilmesi durumunda adaylardan biri Çin olabilir.

Gazeteci-yazar Murat Yetkin, Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın Japonların yapacağı Sinop nükleer santral projesinin durduğunu açıkladığını yazdı. Yetkin’in yetkinreport.com bloğunda aktardığına göre  Erdoğan, 28-29 Haziran tarihlerinde Osaka’da yapılacak G20 liderler zirvesine katılmak için yola çıkmadan önce Japonya’nın önde gelen gazetelerinden Nikkei’ye bir mülakat verdi. Gazetede bugün yayımlanan mülakatta, “projenin başlangıçtaki maliyet tahminlerinin ikiye katlanması üzerine durdurulduğu” yolundaki soruya cevap olarak Erdoğan, “Hem maliyet, hem de takvim bakımından başlangıçtaki anlaşmamızla uyum içinde olmayan bir tabloyla karşılaştık” cevabını verdi.

Yetkin’in yazısının ilgili bölümü şöyle: 

“Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan, 2023 hedefleri arasında saydığı Japonlarla Sinop nükleer enerji santrali projesinin durduğunu açıkladı.
Erdoğan, 28-29 Haziran tarihlerinde Japonya’nın Osaka şehrinde yapılacak G20 liderler zirvesine katılmak için yola çıkmadan önce Japonya’nın önde gelen gazetelerinden Nikkei’de 27 Haziran’da yayınlanan mülakatta, projenin başlangıçtaki maliyet tahminlerinin ikiye katlanması üzerine durdurulduğu konusundaki soruya şu yanıtı verdi:

  • Sinop nükleer enerji santrali projesinde arzu edilen noktada değiliz. Japon tarafınca hazırlanan fizibilite çalışması raporu ve maliyet analizi, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığımız ve diğer gerekli kurumlarımız tarafından ayrıntısıyla incelendi. Hem maliyet, hem de takvim bakımından başlangıçtaki anlaşmamızla uyum içinde olmayan bir tabloyla karşılaştık.
  • Sinop nükleer enerji santralinin arzu ettiğimiz gibi ilerlememesi tabii ki üzücü. Ne var ki, Japonya ile enerji işbirliğimizi sadece nükleer enerji alanıyla sınırlamıyoruz. Japonya ile temiz kömür, yenilenebilir enerji, Ar-Ge çalışmaları, insan kaynakları gelişimi ve ulaştırma gibi çok alanda birlikte çalışabileceğimizi düşünüyoruz.

Erdoğan’ın bu sözleri, G20 zirvesinin ev sahibi Japonya Başbakanı Shinzo Abe ile Ekonomik Ortaklık Anlaşması üzerinde konuşması öncesinde Japon şirketleri ile Sinop nükleer enerji santrali projesinin artık “ilerlemediğine” dair ilk üst düzey açıklama oldu. Japon tarafından bir süredir, proje üzerinde çalışmayı bıraktıklarına ve topun artık Türk tarafında olduğuna dair açıklamalar geliyordu.”

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın sözlerinden, Ankara’daki incelemeler sonucunda, Japon-Fransız ortaklığıyla Sinop’ta nükleer santral yapımı projesinin fiilen durdurulduğu anlaşılıyor.

Gözler Çin gezisinde

Sinop’a bir nükleer santral kurulması için Türkiye Hükümeti’nin  Japonya ile yapmış olduğu anlaşmanın sona erme olasılığına dair ilk işaretlere haberimizle  dikkat çekmiştik.  Ancak Yeşil Gazete‘nin nükleer içerikler editörü Pınar Demircan, bugüne dek hükümet tarafından Türkiye kamuoyuna bir açıklama yapılmamış olmasına “projeye başka bir devletle işbirliği kurularak mı devam edilecek” sorularını beraberinde getirdiği şeklinde dikkat çekiyor. Demircan’a göre, G- 20 Zirvesi’nde Cumhurbaşkanı’nın Japonya’dan sonra ikinci durağının Çin olması nedeniyle, bir ihtimal bu soru işaretleri karşılığını bulabilir zira, Türkiye’nin daha ikisi inşa edilmemişken üçüncü nükleer santralinin inşası için İğneada‘nın adı kamuoyuna telaffuz edilmiş ve en son G20 ziyareti kapsamında Çin’le Genel Nükleer İşbirliği Anlaşması imzalanmıştı.

Gerek Japonya gerekse yürütmenin başı olan Cumhurbaşkanı Erdoğan Japonya ile nükleer projesinden vazgeçtiğini açıklamış dahi olsa Demircan, bunun Sinop’ta bir nükleer santral kurulmasından vazgeçildiği  anlamına gelmediğini, Türkiye kamuoyuna  Sinop’ta bir nükleer santral projesinden vazgeçildiği açıklanmadıkça tehlikenin geçmiş sayılmayacağını vurguluyor.  Sinop Projesi’nin  gerçek akıbetinin, Çin kısmı dahil G20 ziyaretlerinin tamamının bitimini izleyen süreçte anlaşılacağını belirten Demircan başka bir riske daha dikkat çekiyor: “Bununla birlikte Erdoğan Japonya ile termik santral projesinden de bahsetmiş olduğu üzere 1 milyon ağacın kesildiği alana nükleer santral kurulmasa dahi bu kez bir termik santral projesi için değerlendirilmek istenebilir.”