Katliam sektörü yeni kurban peşinde. Karaman/Ermenek’te madeni bu defa su bastı, ben bunları yazarken 18 işçi içeride kalmıştı, akıbetleri bilinmiyordu.

Maden firmasının işçilerini pek seven, pek hassas patron ve yöneticileri olduğu anlaşılıyor. 301 kurbanlı Soma kazasından sonra yapılan yasal değişiklikleri bir şekilde bahane edip, işçilerin yemeğini ve servislerini kesmişler. Maden, zaten, bir ara denetlenmiş, kapatılmış, ceza kesilmiş, yeniden açılmış; Türk-işi bir durum var yani.

Bu yüzden içeride yemek yiyen işçilerin su baskınına yakalandığı söyleniyor. Öyle ama “işçiler bu yüzden öldü” diye teoriler kurmak saçma. Su baskınının ille yemek saatinde olması gerekmiyordu haliyle.

Ama oldu. Daha önce de olmuş. İşçiler, bunun üçüncü su baskını olduğunu söylüyorlar.TEMA Vakfı’nın, bu yöredeki maden işleri hakkında daha önce hazırladığı bir rapor, nitekim, yeraltı sularının sorun olacağı öngörüsünü içeriyor. Yani bölgede yapılacak madencilik için, yeraltı suları diye bir mesele var; öncelikle gözetilmesi gereken.(Raporun PDF’si burada.)

[ EK – “Kaza geliyorum demiş” klasiğine yeni besin kaynakları. Çağdaş Ses‘ten Ece Sevim Öztürk’ün haberine göre, kazanın meydana geldiği maden ocağında “su sızması” olduğu için, firma sahibi Saffet Uyar, Soma’da aynı işi yapan, Uyar Madencilik’in sahibi Azmi Uyar’dan yardım istemiş! İki yıl önce, 2012’de. ]

[ EK – Bölgedeki yeraltı sularının muhtemel bir kazayı hazırladığına dair bir başka görüşe göre, madenin beş kilometre ötesine yapılan Ermenek Barajı ve HES’in felakete özel katkısı var: “Ermenek HES’i Madenlerdeki Su Riskini İki Katına Çıkardı”. ]

Buna karşılık, beyaz gömlekli Enerji Bakanı Taner Yıldız, Ermenek kazasından sonra mâlûm resmî açıklamalarından birini yaparken, “Sıradışı bir hadise olduğu için normal işletme gücünün üzerinde bir güç lazım,” dedi. Bunun sıradan insan diline tercümesi şudur: Bu işletmede böyle bir kazaya karşı gereken tedbir, donanım vs. yoktu.

Nitekim, su tahliyesi için gereken her türlü aygıt-makine ve teferruat, kazadan sonra saatlerce uzaklıktaki başka şehirlerden gönderildi. Her iki saatte bir metre yükselen suların içinde kalmış işçilere bunun ne yararı olacak acaba?

Ve kaçınılmaz soru: Kaza neden oldu? Firma yetkilileri, şüphesiz sorumluluğu başka biryerlere kaydırabilme gayretiyle, “yandaki terk edilmiş maden”i önümüze sürüyorlar. Buradaki birikmiş su bir şekilde bu madene hücum etmiş olabilirmiş falan… Bu, kazanın meydana geldiği madenin sahiplerinin sorumluluğunu daha da artırır. Yanıbaşlarında böyle sabit bir tehlike potansiyeliyle yaşıyor ve işçileri çalıştırıyorlardı, demek. AFAD’ın açıklamasında geçen “boru patlaması” motifi şüphesiz daha inandırıcı. Hangi boru, bilmiyoruz. Ama patlamaması gereken ve patlayabilecek bir boru var; ve patlamış!

Bu arada CNN Türk‘te Emin Çapa, içeride kükürt dioksit bulunduğunu söyledi. Bu tabiî, kurtarma çalışmalarını engelleyecek, geciktirecek bir etken. Peki, o gaz o madene nereden nasıl doldu? Yoksa yine bize açıklanmayan bir kaza sebebi mi var? Ufak bir patlama? Kapatılmış bir eski madenin duvarının yıkılması?

Bu yazıyı yayımlamaya hazırlandığım dakikalarda, Bakan Yıldız, gayet umutsuz bir tonda (“memnuniyet duyulacak bir ortam değil”), madenin suyla dolu olduğunu, su boşaltılmadan pek bir şey yapılamayacağını, henüz bir pompanın çalıştığını, ikinci pompanın montajıyla uğraşıldığını, esas güçlü pompaların yolda olduğunu, dalgıçların da Ermenek’e geldiğini söyledi, henüz içerideki işçilerden hiçbirine ulaşılamadığını bildirdi. Yani dalgıçlar da madene girebilmiş değil henüz. Buna karşılık Çalışma Bakanı Faruk Çelik, “bakan arkadaşlarıyla birlikte içeri girip bakacakları” yollu bir fantezi attı ortaya.

Taner Yıldız’ın söyledikleri arasında en vahimi şu: Su seviyesi, işçilerin en son tesbit edildiği yerden daha yüksek gözüküyor.

İzlenimim şu: Su baskını ihtimali bulunan bir madendi, tedbir alınmamıştı, su basarsa bir an önce tahliyesi için gerekli donanım yoktu.

[ EK / 00:45 / Taner Yıldız’ın açıklaması: Su seviyesindeki yükselme durdu gibi. 11 bin ton su var. Üç pompa ile saatte 180-200 ton su tahliye edilebilir, ama ikinci, üçüncü pompa kuruldu mu, çalışıyor mu, bakanın açıklamasından anlayamadık. İçerideki işçilerle ilgili herhangi bir “gelişme” yok. Suyun ne kadarı tahliye edildiğinde işçiler gerçekten aranabilecek, belli değil. İçerideki kükürt dioksit miktarının çalışmayı etkileyecek seviyede olmadığını söyledi bakan. ]

[ EK / 30.10.2014 / CNN Türk’te, “Tarafsız Bölge” programında, facianın yaşandığı maden ocağının planı yayınlandı ve görüldü ki, madenin giriş ve çıkışının olduğu kısıma komşu, terk edilmiş eski maden yeraltı sularıyla dolu. Ve tabiî, bu durum hiç dikkate alınmaksızın çalışma planlanmış ve sürdürülmüş. Diken‘in haberinde bunlar özetleniyor. ]

Bu yazı riyatabirleri.blogspot.com.tr/ den alınmıştır

Ümit Kıvanç

“Kıyamet günü boynuzsuz koyun, boynuzlu koyundan hak alacaktır.”(Hadis-i Şerif)

Yerin altındakilerden ses yok, belli ki yine bir iş katliamı! O ‘can’ları kurtarma çalışmaları artık ‘durumu kurtarma çalışmaları’.

İş katliamlarının ardı arkası kesilmiyor. Rakamlar ortada. Teker teker veya üçer beşer ölenler geçiştiriliyor, sayılar yükselince katliamlar kolay örtbas edilmiyor, o kadar!

Nedir bu açgözlülük!

Ama biliyoruz ki, bu ülkede çok da zor değil, 301 ölümü bile örtbas etmek! İşin orası öyle…

Ya hızla zengin olmak adına iş cinayeti işleyenlere ne demeli? Yakayı sıyırmaktan başka derdi olmayan kepazeler ülkesi burası! Nedir bu açgözlülük, insanlığın önüne geçen para tapıntısı?

Bu ülkenin, bu devrin canileri

Yok, tüm bunlar ne sadece bu ülkeye, ne sadece bu devre özgü. İnsan muhteris ve zavallı bir mahluk. Kudurmuş gibi dünya nimetlerine saldırması bu nedenden.

Ama biz, bu ülkeye, bu devre denk düştük. Bize düşen bu ülkenin, bu devrin canilerine isyan etmek!

Çok pespaye bir hikaye

Doğrusu, iş güveliği, emeğe saygı bu topraklara hiç uğramadı, hak, hukuk hiç mazlumdan yana işlemedi. Ama işin son döneme özgü tarafları da var tabii ve o tarafı çok pespaye bir hikaye.

Ekonomik büyüme hevesinin sonu ortalığın kan gölüne dönmesi oldu. İşin bir ucu, Türkiye’yi büyük ekonomiler arasına sokmak, ama ne pahasına olursa olsun! Siyasetin derdi bu.

Ekonomik büyüme siyasetinin açtığı alanda daha fazla kara üşüşen kara vicdanlı maganda kalabalığı, işin diğer ucu. Cebine üç kuruş koyan, siyaseten korunmalı bir alan bulan, her sektörde zenginleşme peşinde.

İnsan olamayanlar, mahçup olamayanlar

İnsan olamayan, zengin olma peşinde. Sanki para çirkin bedenlerini pahalı giysilerlle donatıp gizleyecek, sanki çirkin ruhlarını teskin edecek, sanki kuş beyinlerini cilalayacak. Dahası, sanki Hac-Umre seferleri ruhlarını kurtaracak, bunca çirkinliği örtüp bastıracak.

Siyaset çirkinliği örtmek için var gücüyle iş başında. Bunca rezaletten sonra mesela Çalışma Bakanı hala makamında oturmaktan mahcup olmuyor, mahcup olma yeteneğini yitirenlere söylenecek söz kalmaz. Kalmadı.

Piramitin altında bir insanlık iflası

Tabii mesele sadece bakan olmak bakan kalmaktan ibaret değil,‘bakan’lar bir ihtiras piramitinin sadece en tepedeki ucu. O piramitin üstü de var, altı da.

Altta, mühendisinden bürokratına, yazarından çizerine bir insanlık iflası var. Yeter ki yerlerinden olmasınlar, yeter ki patronlarını üzmesinler.

Aslında piramitin altına doğru işler karmaşıklaşıyor. Şöyle ki: Bir mühendis, insan canını değil, partonun parasını kollamasa o işe talip binlercesi var; bir bürokrat arızalı belgeye imza atmasa atacak yüzlercesi kapıda bekliyor; iktidarı sorumluluktan ve eleştiriden sakınmak için dil döküp gerdan kıranlardan biri işi bıraksa, yerini almak için sırada bekleyen uzun bir kuyruk var…

Vicdan, haysiyet, insanlık devrimine ihtiyaç var

İşte böyle bir memleket burası! Düğümü çözmek için bir vicdan, haysiyet, insanlık devrimine ihtiyaç var. Ama ödülü zenginlik, iktidar, güç, azamet değil insanlık olan bir isyana kim niye katılsın, iş çığrından çıkmış bir kere!

Tüy diken medeniyet iddiası

Hal böyleyken iktidar partisi havarilerinin ‘medeniyet’ iddiaları, ortadaki kepaze sahneye tüy dikiyor. Muhafazakar iktidarın bir‘medeniyet’ iddiası varmış, atalarından aldıkları medeniyet mirasını yeniden ihya edeceklermiş. Oysa işe ‘medeni’ olmaktan, insan olmanın hakkını vermekten başlasalar hiç fena olmazdı. Zira bunlarsız bir medeniyet iddiası sadece ve sadece aşağılık kompleksinin bir noktadan sonra kontrolden çıkıp üstünlük halüsinasyonuna dönmesinden başka bir şey değil.

Zaten sahiden de çıldırmış gibiler, bir yandan şehirleri beton ormanına çevirip öte yandan Osmanlı şehri hayalinden bahsediyorlar. Bir yandan maganda kapitalizmine ön verip öte taraftan ‘manevi kökler’den söz ediyorlar. Batılılaşmış kesim ülkesine yabancılaşmışmış, bu insan tipinin yerine yerlisini yetiştireceklermiş….

Rol modelden rol model beğen!

Aralarında hangisi bu muhayyel nesle rol model olacak merak ediyorum… Para kasalarıyla uyuyanlar veya ihale peşinde bir büyük maratonun sefil koşucuları mı? Yoksa, söze Habermas, Foucault diye başlayıp her çetrefil meseleyi Yahudi komplosuyla izah ederek bitiren ‘büyük entellektüel’leri mi? Yoksa, saçını sakalını siyaset felsefesiyle ağartıp sonunda Gezi’yi vandallık diye karalayan, Tophane’deki magandalıklara ise ‘mahalle’nin yeniden inşası diye güzelleme yazan yeni dostları mı?

İyi ki medeniyet tahayyülleri, manevi kökleri, tarihi miras iddiaları var; olmasa memleketin manzarası nasıl olacaktı acaba?

Bu yazı diken.com.tr/ den alınmıştır

Nuray Mert