Türkiye’nin en çok patates üretimi yapılan Niğde’ye Mısır’dan ithal edilen tonlarca patates getirildiği iddia edildi. CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, yerli üreticinin elinde kalan ürünler depolarda çürümeye yüz tutarken patatesin başkenti Niğde’ye Mısır’dan patates getirilmesine tepki gösterdi. 

Gürer, virüs salgınıyla mücadele edilen bir dönemde, Mısır’dan ithal edilen patateslerin, Türkiye’nin en çok patates üretiminin yapıldığı Niğde’ye getirilmesinin, ürününü maliyetine bile satmakta zorlanan yerli üreticiye yapılabilecek en büyük kötülük olduğunu söyledi. 

Yılda yaklaşık 800 bin ila 1 milyon ton patates üretimi yapılan kent, Türkiye genelindeki üretimin yaklaşık yüzde 17’sini sağlıyor.

Gürer’in iddiasına göre, Mısır’dan ithal edilen binlerce ton patates, gemilerle Mersin Limanı’na, oradan da tırlarla, patates üretiminin en çok yapıldığı Niğde’ye getirildi. İthalatçı firma, kilosunu 2 TL’ye verdiği  patatesi, Organize Sanayi Bölgesi yakınlarında, üretimi durdurulan bir tekstil fabrikasının deposuna doldurdu. Aracıların ise ithalatçı firmadan  aldıkları ithal patatesleri 2.3 TL’ye Türkiye’nin değişik bölgelerine nakletmeye başladığı öne sürüldü.

Depolarda 50-60 bin ton patates var

Gürer, depolarda yerli patates üreticisine ait 50-60 bin ton patatesin satılamadığı için çürümeye yüz tuttuğu bir dönemde, Mısır’dan patates ithal edilmesi ve bu patateslerin de patates üretiminin en çok olduğu Niğde’ye getirilmesinin yerli üreticiye vurulan bir darbe olduğunu söyledi:  “Virüs salgınıyla mücadele edilen bir dönemde böyle bir kötülüğü, yerli üreticiye düşman bile yapmaz”

CHP’li vekilin verdiği bilgilere göre, Niğde’de geçtiğimiz yıl, 210 bin dekar alanda 800 bin tona yakın patates üretiminin gerçekleşmişti. Patates üretiminde Türkiye’de ilk sırada yer alan kent, Nevşehir ile birlikte üretimde ilk sırayı paylaşıyor. Ekim ve kasım aylarında hasadı yapılan patatesin kilosu geçen yıl 90 kuruşa mal oldu. Hasat döneminde 70 kuruşa bile satmakta zorlanan üreticiler, ürünlerini eski usul depolarda muhafaza ettiler. Depolarda patates 1 lira 20 kuruşa kadar alıcı buldu.

Lisanslı depoculuk desteği yok

Patateslerin muhafaza edildiği depoların büyük çoğunluğunun eski tip olduğu için ürünlerin kısa süre içinde çillenmeye başladığını ve çürümeye yüz tuttuğunu ifade eden Gürer şunları söyledi: “Türkiye’de önemli avantajlar sağlayan ve 41 ilde uygulanan Lisanslı Depoculuk Sistemi ne yazık ki Niğde’de uygulanmıyor. Lisanslı depoculuğun uygulandığı illerde hasat dönemlerinde ürünler arz yığılması nedeniyle oluşan fiyat düşüşleri olmuyor ve piyasa dengeleniyor. Tarım ürünleri üretici açısından kolay pazarlanabiliyor. Modern koşullarda muhafaza ediliyor ve nakliye masrafları da en aza indiriliyor. Ancak Niğde maalesef 41 ilde uygulanan bu sistemin dışında kaldığı için ürünler  eski tip karadamlarda havaların kısmen ısınması ile çürümeye yüz tutuyor.”

AKP hükümetinin 17 yıldır patates üreticisinin sorunlarını görmezden geldiğini belirten Ömer Fethi Gürer, “Tarım politikasındaki hatalar ve plansızlık yüzünden üreticilerimiz belli dönemlerde çok büyük sıkıntılar yaşadı.  Ancak, patates üretiminin başkenti konumundaki bir kente, Mısır’dan ithal edilen patateslerin getirilmesi gibi bir uygulamayla ilk kez karşılaşıyoruz” diye konuştu.

İthalat serbest, ihracat izne bağlı

Ticaret Bakanlığı birkaç ay önce, “İhracı Yasak ve Ön İzne Bağlı Mallar” tebliğinde değişiklik yaparak, patates ve kuru soğanın yurt dışına satışına yasak getirmişti. Geçtiğimiz yıl da patates ithalatında gümrük vergisi sıfırlanmış ve 200 bin ton ürün ithalinin önü açılmıştı.

“Bu yıl gerek depoda patates varken gerekse de Çukurova’da turfanda patates hasadı başlamışken, ithal patates getirmek üreticiye bir darbedir” diyen CHP’li Gürer, şu ifadeleri kullandı: “İktidar, kendi kendine yeten bir ülke olduğumuzu söylerken samandan sonra 71 ilde yetişen patatesi bile ithal etmektedir. İşin ilginci, Tarım Müdürlüğü’nün dahi ithal patatesin Niğde’de depolandığından haberi olmamasıdır. Tüm ürün stoklarımız yeterli diye açıklamalar yapan Tarım ve Orman Bakanı patatesin ithal edildiğinden haberi yok mu?  10 tır patates daha bir kaç gün içinde Niğde’de olacakmış, İthal patates dağıtımı da Niğde’den oluyor. Dalga geçer gibi. Türkiye en çok patates üreten iline önce ithal patates getirip sonra bu ürünleri Niğde’den başka illerin hallerine sevk etmek, tarımı ne hale düşürdüklerinin göstermektedir. Bu, tarımdaki plansızlığın net bir göstergesidir”