Doğa MücadelesiDünyaİklim KriziManşet

ABD’nin ‘tarihi iklim paketi’ onaylandı: Ne olacak?

0

Amerika Birleşik Devletler (ABD) Temsilciler Meclisi, enflasyonun düşürülmesine yönelik hazırlanan ancak yeni sağlık, iklim ve vergi düzenlemelerini de içeren yasa tasarısını onayladı.

Bütçeden iklim değişikliğiyle mücadeleye ve yenilebilir enerjiye 369 milyar dolar ayrılmasını öngören ve ülkede bu alanda şimdiye dek yapılan en büyük iklim yatırımı olarak sunulan tasarı, Temsilciler Meclisi’nde yapılan oylamada 207’ye karşı 220 oyla kabul edildi.

Biden’ın iklim paketi: Demokratlara göre ‘insanlık tarihinin en büyük eylemi’

Başkan Joe Biden yönetimindeki Demokrat Parti‘nin Temmuz ayı sonunda Merkezci Senatör Joe Manchin‘in de sürpriz desteği ileüzerinde uzlaştığı tasarı Pazar günü de ABD Senatosu‘ndan geçmişti. 50 Cumhuriyetçi ve 50 Demokrat Partilinin bulunduğu Senatoda, tasarının kaderini Başkan Yardımcısı Kamala Harris’in oyu değiştirmişti.

Biden’ın bugün yasaya imzayı attıktan sonra kalemi Joe Manchin’e verdiği görüntüler gündem oldu.

Senato Çoğunluk Lideri Chuck Schumer‘ın deyişiyle ABD tarihinin en büyük “iklim paketi” olan “Enflasyonu Düşürme Yasası“, aynı zamanda sağlık hizmetleri, yüksek gelirlilere yönelik vergi artışları ve federal borcun kesilmesi konularını da ele alıyor.

Yüksek gelir grubuna getirilen bu “adil payı” vergisi ve büyük şirketlere  artık minimum yüzde 15 olarak uygulanacak kurumlar vergisi getirilen yasa ile  740 milyar dolarlık ek vergi toplanması hedefleniyor.

Yeni yasa, Biden’ın geçen yıl açıkladığı, ilk “Daha İyisini İnşa Et” planında öngörülen 555 milyar dolarlık iklim harcamasından çok daha az olsa da yine de büyük bir rakam ve ABD’nin fosil yakıt kaynaklı iklim çöküşü ve bunun artan etkileriyle yüzleşmek için şimdiye kadar yaptığı en önemli yatırım olacak.

Yasada 100’den fazla iklim ve enerji maddesi yer alıyor. Harcamaların büyük kısmı temiz enerji vergi destekleri, hibeler ve krediler.

  • Paketle, düşük ve orta gelirli Amerikalılar için elektrikli araçların maliyeti, yeni otomobiller için 7 bin 500 dolar ve ikinci el araçlar için 4.500 dolarlık vergi kredisi ile desteklenecek ve düşük gelirli hanelerin temiz enerjiye dönüşümü için milyarca dolar yatırım yapılacak.
  • Yeni temiz teknoloji üretim tesislerinin inşası için 10 milyar dolar daha vergi desteği, temiz araç üretim tesisleri inşa etmek için 20 milyar dolara kadar kredi, ısı pompaları ve kritik mineral işleme için Savunma Üretim Yasası fonlarında 500 milyon dolar ayırılacak.

Fotoğraf: Stephanie Keith / Reuters

  • ABD’de güneş panelleri ve elektrikli araçlar gibi temiz enerji teknolojileri üretimine 60 milyar dolardan fazlasının gitmesi planlanıyor ve çok daha fazlası  karbonsuzlaştırma, temiz araç alımları ve hane düzeyinde verimlilik iyileştirmeleri için vergi kredilerine dahil ediliyor.
  • Şirketlere güneş panelleri, rüzgar türbinleri ve piller üretmenin yanı sıra kritik mineralleri işlemeleri için 30 milyar dolarlık teşvik sağlanacak.

İklim araştırmalarına finansman

  • Ulusal Okyanus ve Atmosfer İdaresi (NOAA) ve Enerji Bakanlığı (DOE) dahil olmak üzere birçok ABD kurumu, ABD Başkanı Joe Biden’in 16 Ağustos’ta imzaladığı devasa bir iklim ve vergi faturasından önemli bir nakit akışı görecek.
  • İklim araştırma hibeleri için 50 milyon dolar dahil olmak üzere NOAA’da iklim ve hava tahmini için yaklaşık 490 milyon dolar, yüksek performanslı bilgi işlem ekipmanı satın almak için 190 milyon dolar; ve kasırga gözlemci uçak satın almak için 100 milyon dolar tahsis ediliyor.
  • Rekabetçi bir hibe programı aracılığıyla, aynı zamanda çevre dostu jet yakıtı araştırmalarına fon sağlanıyor.
  • Dezavantajlı topluluklardaki kirliliği temizlemeye yönelik temiz enerji yatırımları ve projeleri için 60 milyar dolarlık hibe ve vergi kredisi sağlanyor.

İngiltere Oxford Üniversitesi’nden ekonomist Brian O’Callaghan, yasadan elde edilen en büyük paranın temiz enerjiye gidecdğini ve önümüzdeki on yıl içinde işletmeler için güneş enerjisi gibi daha yeşil enerji kaynaklarına yönelen 128 milyar dolarlık vergi kredisi ile temiz enerjiye harcadığını söylüyor:

“Bu, günümüzün yenilenebilir enerji pazarının yaklaşık yüzde 13’ü. Bu tasarının ölçeği, özellikle enerji konusunda çok büyük.”

ABD buna rağmen Çin ve AB’nin gerisinde kalıyor

Bloomberg’den Aaron Clark “ABD, şimdiye kadarki en büyük iklim tasarısıyla bile çin’in yeşil harcamalarında geride. 374 milyar dolar çok büyük bir para, ancak Çin ve AB, fosil yakıtlardan uzaklaşmak için daha fazla harcama yapıyor.” diye yazdı. Çin geçen yıl enerji geçişi için 297,5 milyar dolar harcarken, AB üye ülkeleri  155,7 milyar dolar ve 119,7 milyar dolar harcadı.

Birçok ülkenin iklim düzenlemeleri ve yeşil altyapıya dair yatırım yaptığının altını çizen Clark, Enflasyon Azaltma Yasası’nın farklı olduğunu belirtiyor: “Daha sürdürülebilir yaşamayı daha kolay ve daha ucuz hale getiren sübvansiyonlara odaklanıyor.” Clark şöyle devam ediyor:

“Uluslararası çabaları karşılaştırırken, hükümet harcamalarının nerede bitip özel girişimlerin nerede başladığını çözmek zor olabilir ve analistler sıklıkla daha nitel analizlere yönelirler. ABD’nin planı ile Avrupa Birliği ve Çin gibi diğer büyük emisyon yayıcılar tarafından izlenen modeller arasındaki önemli bir ayrım, Amerikan planının karbon fiyatlandırmasına dayanmaması.”

Oxford Üniversitesi Küresel İyileşme Gözlemevi‘nden alınan verilere göre, Enflasyon Azaltma Yasası ile bile ABD’nin 2020’den bu yana yaptığı yeşil yatırımlar, muazzam emisyonları hesaba katıldığında Fransa, İtalya ve Güney Kore‘nin yatırımlarının gerisinde kalıyor.

Trump’tan sonra ABD’yi yine oyuna döndürdü

Bilim insanları yasanın diğer ülkelere, dünyayadaki sera gazlarının en büyük payından sorumlu olan ABD’nin, iklim değişikliğine karşı mücadelede yer almaya hazır olduğunu gösteriyor.

Nature dergisinde Gayathri Vaidyanathan‘ın konuştuğu iklim bilimci Michael Mann, eski başkan Donald Trump‘ın iklim eyleminden uzaklaşmasının ardından yasanın “ABD’yi liderlik konumuna geri döndürdüğünü ve eylem için küresel bir ivme yaratmaya yardımcı olduğunu” söylüyor.

Bilim insanları, yasadan memnun olmalarına rağmen ABD’nin daha fazlasını yapması gerektiğini söylüyor. Hindistan Tropikal Meteoroloji Enstitüsü’nden iklim bilimcisi Roxy Matthew Koll, “tüm uluslar iklim hedeflerine ulaşsa bile, küresel sıcaklığın 1,5 °C’nin üzerine çıkacak” vurgusu yapıyor.

Afrika için taahhüt edilen paralar nerede?

Nairobi merkezli düşünce kuruluşu Power Shift Africa‘da iklim politikası uzmanı Mohamed Adow, ABD’nin tarihsel emisyonlarının sorumluluğunu alması ve Paris Anlaşması’nda daha yoksul ülkelere vaat edilen iklim finansmanının sağlanmasına yardımcı olması gerektiğinin altını çiziyor.

Ülkeler, 2025 yılına kadar daha yoksul ülkelere yılda 100 milyar dolar vermeyi taahhüt eetmiş ancak bu söz yerine getirilmemişti.

Afrika, iklim değişikliğine uyum için ihtiyaç duyduğu finansmanın sadece yüzde 12’sini alıyor

Araştırmacılar, ideal olarak, küresel ısınmadan en çok etkilenecek olan yoksul ulusların bu büyük ABD yatırımından yararlanacağını öngörse de bunun olması için, Biden yönetiminin bilgi paylaşımına izin veren bir dış politika geliştirmesi gerekiyor: Observer Research Foundation America‘da enerji politikası araştırmacısı Shayak Sengupta “Politika teşviklerini doğru tasarlarsak, tüm bu sanayi politikası, ABD ve diğer ülkeler arasında bilgi birikimi ve emtia akışı yaratacaktır” değerlendirmesimi yapıyor.

Petrol ve gaz kiralamaları iklim çevrelerinde tartışma yarattı

Bu ayın başlarında iklim aktivistleri Biden’ı enerji krizi ve yükselen enflasyondan endişe ettiği için iklime dönük harcama planlarını bozduğu gerekçesiyle kınamıştı.

Yeni yasayla şirketlerin Kasım 2021 müzayedesinde elde ettiği ve daha sonra bir federal yargıcın Biden yönetiminin kira satışının iklim etkilerini düzgün bir şekilde hesaba katmadığı sonucuna vardıktan sonra iptal ettiği  petrol ve gaz kiralamalarını eski haline getirilecek.

Ayrıca, federal topraklarda gelecekteki yenilenebilir enerji projeleri, devam eden petrol ve gaz projelerinin gelişimine bağlanıyor ve İçişleri Bakanlığı’nın açık artırmayla rüzgar ve güneş enerjisi ile devam etmeden önce karada en az 2 milyon dönüm ve denizde 60 milyon dönüm petrol ve gaz çıkarılmasını teklif etmesini gerektiriyor.

İlginizi çekebilir

Comments

Comments are closed.