Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, korona virüsü (Covid-19) salgınıyla ilgili Bilim Kurulu toplantısın ardından açıklama yaptı. Temastan kaçınılması, sosyal mesafe ve izolasyon gibi tedbirleri yineleyen Fahrettin Koca, “Dayanışma izolasyonla gerçekleşiyor. Dünya koronavirüse karşı ne başarı göstermişse bunu izolasyona borçludur. Biz de hastalığın ülkemize girmesini bu yolla öteledik. Asıl silahımızın izolasyon olduğunu söyledik” dedi.
“Sizleri bu savaşın kahramanları olmaya davet ediyorum” diyen Koca, “Tek çözüm izolasyon. Eğer bunu başaramazsak kayıplarımız artacak. Şehirlerde hareketlilik ne kadar azalırsa o kadar çabuk kazanacağız” ifadelerini kullandı.
63 kişi öldü, 2 bin 148 yeni vaka
Korona virüsü salgınıyla ilgili gelişmeleri de paylaşan Koca, bugün 14 bin 396 test yapıldığını, 2 bin 148 yeni vaka tespit edildiğini ve 63 kişinin öldüğünü söyledi. Toplam ölü sayısı 277’ye vaka sayısı ise 15 bin 679’a yükseldi.
Test yapacak merkez sayısını artırdıklarını ve çalışabilecek tüm merkezlere izin verdiklerini belirten Koca, “Dolayısıyla geçen hafta söylemiştim, 10 binlere geleceğimizi ifade etmiştim, şimdi 15 bini bulduk. Haftaya 20-25 bin aralığına çok rahat çıkacağımızı düşünüyorum. Önümüzdeki 1 hafta-10 gün içerisinde 30 binli rakamları göreceğimizi söylemek istiyorum” diye konuştu.
En çok vaka ve ölüm İstanbul’da
Vakalar arasındaki ölüm oranının yüzde 1.58 olduğunu aktaran Bakan illere göre ölü ve vaka sayısını da ilk kez açıkladı. Koca şunları söyledi:
“Bugüne kadar illerimizdeki dağılımı göstermemiştik. Sebep, İtalya bunun benzerini yaptı, bir bölgeden bütün İtalya’ya virüs yayıldı. Ama dün itibariyle 1 ilimizde görülmemişti. O ilimizde de dün itibariyle görülen 2 vakamız oldu. Bütün illerimizde artık bu virüsün olduğunu biliyoruz. O nedenle açıklamakta bir sakınca olmadığını düşünüyoruz. Daha çok vaka görülen yer İstanbul. İstanbul’daki vaka sayısı 8 bin 852, yüzde 60’lara yakın. Onu İzmir izliyor 853 vaka. Onu 712 vakayla Ankara, 584 vakayla Konya, 410 vakayla Kocaeli izliyor.”
Koca’nın gösterdiği tabloya göre Isparta’da 268, Sakarya’da 207, Adana’da 197, Bursa’da 135 ve Samsun’da 112 vaka tespit edildi.
İllere göre ölüm sayılarıyla ilgili de bilgi veren Fahrettin Koca, “Toplam 39 ilimizde can kaybımız var. 42 ilimizde hayatını kaybeden vatandaşımızın olmadığını gösteren bir tablo. Burada da ağırlıklı İstanbul, devamında İzmir, Kocaeli, Ankara, Konya, Zonguldak, Trabzon, Balıkesir ve Sakarya şeklinde ilk 10 il sıralaması böyle…”
Tabloda İstanbul’da 117, İzmir’de 18, Kocaeli’de 8, Ankara’da 7, Konya’da 7, Zonguldak’ta 5, Trabzon’da 5, Balıkesir’de 5, Adana’da 3 ve Sakarya’da 3 kişinin hayatını kaybettiği belirtildi.
Yaşamını yitirenlerin yüzde 79,5’u 60 yaş üstü
Koca, ölen kişilerle ilgili ise şu bilgileri paylaştı:
“Hayatını kaybeden kişilerin yüzde 79,5’u yani yüzde 80’i 60 yaş üstü. Yoğun bakımda olanların yüzde 74,7’si 60 yaşın üzerinde. Ayrıca risk grubunu hep söylüyoruz. Burada hiper tansiyona örnek olsun diye veriyorum, hayatını kaybeden vatandaşlarımızın yüzde 68,8’i tansiyon hastası. Yoğun bakımda olanların yüzde 63,3’ünün tansiyon hastası olduğunu görüyoruz. Özellikle hayatını kaybedenlerin yüzde 80’i 60 yaşın üstü, kronik hastalıkların seyri yüzde 75-80 durumunda seyrediyor. Kronik hastalığı olan, alt hastalığı olan ve 60 yaş üstü olan her vatandaşımızın daha riskte olduğunu görüyoruz. Kaybettiklerimizin yüzde 80’i bu grupta. O nedenle 60 yaş üstü ve kronik hastalığı olan kişilerin asla ve asla evden çıkmamasının, kendilerini izole etmelerinin ne kadar önemli olduğunu göstermek için söylüyorum.”
Umreden dönen ve yurtlarda karantinada tutulan kişilerle ilgili bir soru üzerine Koca, “Bu toplantıda şöyle bir karar alındı. Eğer pozitifse bu kişinin hastanede takibi, semptomu varsa yine hastanede takip edilmesi, hem semptomu yok hem negatif ise bu süreçte 14 gün kaldıysa umreden gelenler için söylüyorum, bir form imzalatarak, evinden dışarı çıkmamak üzere bunun zorunlu olduğunu belirten formla imza altına alınmak kaydıyla, aile hekimlerinin bu kişiyi takip etmek şartıyla 14 gün evde izolasyonun uygun olduğunu ifade etti. Yurt dışından gelenler için de benzer şekilde yine form ve 14 gün evde ayrıca izole olması” dedi.
Umreden dönenler için bölgesel tedbirler
Karantinanın son gününde umreden gelenlerden kaç kişinin testinin pozitif çıktığı ve en çok vakanın görüldüğü İstanbul’da özel bir önlem alınıp alınmayacağı sorulan Koca, şu yanıtı verdi:
“14 gün boyunca izolasyona aldık. Bu süreçte özellikle semptomun gelişmesini bekliyorsunuz, devamında da herhangi bir hastalık bulgusu olmayabilir, hastalık bulgusu olanları erken dönemde hastaneye alarak tedavilerine başlamıştık. Umreden geldikleri için pozitif vakaların da olduğunu görerek, devamında herhangi bir bulgusu olmayanları test yapıldığında pozitif olduğunu gördük. Buradan şunu söylemek istiyorum: Özellikle temasınız varsa ve riskli bölgeden geliyor iseniz bu durumda hastalık bulgusu olmayabilir ve o dönemde test pozitif çıkabilir. Bölgesel bir takım tedbirler… Bilim Kurulu’nun geçen toplantıda da bazı iller başta olmak üzere ağırlıklı bütün ülkede hareketliliği azaltan bir önerisi olmuştu. Bundan sonraki süreçte il pandemi kurullarımız dahil olmak üzere bölgesel daha sıkı tedbir alabilir mi; alabilir. Önemli olan hareketliliği azaltmak, önemli olan zorunlu olmadıkça evden çıkmamak. Tek önleyici tedbirin bu olduğu çok net görülüyor.
Profesör Cemil Taşçıoğlu’nun vefatı ve sağlık çalışanlarının nasıl etkilendiğini sorulması üzerine Koca, “Sayın hocam için Allah’tan rahmet diliyorum. Büyük bir acı, çok iyi bir insandı. Ve görevinin başında son güne kadar hizmet ederek hayata veda etti. Yakınlarına başsağlığı ve sabır diliyorum. Bütün camiamıza da sabır diliyorum” diye konuştu.
601 sağlık çalışanına virüs bulaştı
601 sağlık çalışanının koronavirüsle enfekte olduğunu aktaran Koca, şöyle devam etti:
“DSÖ Avrupa Direktörüyle görüştüğümde Avrupa’da görülen vakaların yüzde 10’unun sağlık çalışanları olduğunu söyledi. Bizde öyle bir oran yok. Ama her geçen gün bu pozitif çıkan vaka sayımızın fazla olduğunu hem hekim hem hemşire hem sağlık çalışanı arkadaşlarımızda hem yardımcı personelimizde fazla olduğunu söylemek istiyorum. Bunun sayısını çok içimden gelmiyor vermek, 601 kişi. Bütün sorumluluk sahada bu arkadaşlarımızın omuzlarında. Dolayısıyla özellikle koruyucu malzeme noktasında eksiklik oluşturmama noktasında her türlü gayret içinde olduğumuzdan emin olun. Eğer bu anlamda herhangi birileri ‘Ben malzemeye ulaşamıyorum’ diyorsa lütfen bize ulaşsın, bütün birimleri aşarak bize ulaşsın. Bu alanda eksiklik oluşturmayacağız. Onun için yurt dışına ihracatı kestik, bütün imalatı ülkemize ve sağlık çalışanlarımızın öncelikli olarak bu ihtiyacını gidermek için sağlıyoruz. Hep birlikte ne kadar özverili ve fedakâr, cephede özellikle mücadele eden, riskli olan sağlık personelinin olduğunu hepimiz görüyoruz, bizler de onları korumak için her türlü tedbiri devam ediyor olacağız.”
Özel hastanelerle ilgili düzenleme
Türk Tabipleri Birliği’nin hastanelerin yetersiz olduğu açıklaması hatırlatılan Koca, “İmkanlarımızı olabildiğince arttırmayı ve B, C, D planı gibi planlamalar yapıyoruz. Şu an hastanelerimizdeki yoğun bakımlardaki doluluk oranımız yüzde 63. Yatak doluluk oranımız Anadolu’da yüzde 40’larda. İstanbul’da yüzde 58’de yoğun bakım değil servis için söylüyorum. Şu an için bir sorunun olmadığını ifade etmek istiyorum. Yaklaşımların yapıcı olması gerektiğini bir kez daha söylüyorum” dedi.
Özel hastanelerin ücret istediği iddiası sorulan Koca, “Pandemi hastaneleriyle ilgili bir düzenleme yapılıyor olacak önümüzdeki günlerde. Özellikle vatandaşımızdan bu anlamda ücret talep edilmemesi noktasında bir yaklaşım içerisindeyiz. 3-5 günü bulmaz bu anlamda düzenleme söz konusu” yanıtını verdi.
Fahrettin Koca, istifa eden ve göreve geri dönmek isteyen sağlık çalışanları için “geri dönüş kurası” yapılıp yapılmayacağına dair soruyu “Çok rahat yaparız. Yeter ki çalışmak isteyen olsun” şeklinde yanıtladı.
Kök hücre tedavisi
“Pasif antikor” tedavisiyle ilgili Bilim Kurulu’nun görüşünün sorulması üzerine Koca şu ifadeleri kullandı: “Özellikle tedavisi yapılan ve antikor gelişmiş olan kişilerin plazmasını hasta olan kişiye vermek. Bununla ilgili bir çerçeve çizildi. Hangi hastaya nasıl uygulanması gerektiği de bugün yayınlandı. Özellikle Kızılay da burada önemli bir tedarik zincirinde birim olacak. Bunu yapabilecek olan üniversite ve vakıf üniversitelerine de yapabileceklerse izin vermek üzere bir genelge bugün yayınlanmış oldu. Bu konuda biz kök hücre uygulamasını da daha genişletmek istiyoruz. Bu tedaviyi de ötelemek istemiyoruz.”
Koca, seyahat kısıtlamasını ihlal edenlerin olduğu haberi ve kısıtlamaların yoğunlaşabileceği iddialarıyla ilgili ise “Özellikle seyahat kısıtlamasının daha yoğun yapılması gerektiğini düşünüyoruz. İçişleri Bakanlığı daha yoğunlaştırdığı döneme girmiş oldu. İzne bağlı biliyorsunuz bunu daha da yoğunlaştırarak sürdüreceklerini biliyoruz” diye konuştu.
“Bilim Kurulu sokağa çıkma yasağı önerdi mi önermedi mi” sorusuna Koca, “Bilim Kurulu’nun geçen toplantıda aldığı kararları biz biliyoruz. Ve bu kararların ne olduğu da belli. Özellikle bazı şehirler özelinde genel giriş çıkışların kontrolü istenmişti, bütün Türkiye’de uygulandı. Önümüzdeki günlerde bunu daha yoğun bir şekilde uygulanmış olacak” yanıtını verdi
