İklim KriziManşet

‘Ölen’ buzula veda

Bilim insanları, buzul statüsünü kaybeden İzlanda’daki Okjökull’a, ‘Geleceğe mektup’ kazınmış mezar taşını andıran bir levha ile veda etti.

İzlanda, bir zamanlar dağ buzulu olan, ancak şimdi bir volkanın kraterini saran küçük bir buz kütlesi haline dönüşen Okjokull buzulu için tören düzenleyerek, ona veda etti.  Küresel ısınma yüzünden yıllar içinde eriyen Okjokull, 2014 yılında, 700 yaşındayken “ölü” ilan edilmişti.

BBC’nin haberine göre, törene İzlanda Başbakanı Katrin Jakobsdottir, Çevre Bakanı Gudmundur Ingi Gudbrandsson ve eski İrlanda Başbakanı Mary Robinson katıldı. Başbakan Jakobsdottir’in yaptığı konuşma sonrası, başkent Reykjavik’in kuzeydoğusundaki volkana yürüyen bilim insanları, bir zamanlar buzulun kapladığı bölgeye, mezar taşını andıran bir levha üzerine kazınmış “geleceğe mektup” bıraktı.

Bakır plakada “Ok İzlanda’nın buzul statüsünü kaybeden ilk buzuluydu. Gelecek 200 yılda tüm belli başlı buzullarımızın başına aynısının geleceğini tahmin ediyoruz. Bu anıt yaşananların farkında olduğumuzu ve neler yapılması gerektiğini bildiğimizi onaylamak için yerleştirilmiştir. Bunu başarıp başaramadığımızı ancak siz bilebileceksiniz” deniyor. İzlandalı yazar Andri Snaer Magnason tarafından kaleme alınan metin bugünün tarihi ve o an itibarıyla havadaki karbondioksit miktarıyla bitiyor.

Ülkedeki 300 buzuldan 56’sı yok oldu

50 yıldır ülkedeki buzulları fotoğraflayan İzlanda Meteoroloji Kurumu’ndan buzulbilimci Oddur Sigurdsson, 2003’te artık Okjokull buzulunda karın birikmeden erimeye başladığını ve zamanla buzulun erimesinin hızlandığını tespit etmişti. 2014’te ziyaret ettiği buzul için “Artık hareket edebilecek ve canlı kalabilecek kadar kalın değildi. Bu yüzden onu ‘ölü buz’ statüsüne aldık” diyen buzulbilimcinin 2000’de çıkardığı envanterde yer alan 300’den fazla buzuldan nispeten küçük 56’sı 2017’ye gelindiğinde yok oldu.

Bilim insanları, iklim krizi nedeniyle buzulların bu hızla erimesinin gelecekte çok büyük tehlikelere yol açacağını belirtiyor. 2100 yılına kadar, dünya nüfusunun beşte birini oluşturan yaklaşık 2 milyar kişi, yükselen okyanus seviyelerinden dolayı evlerinden iç bölgelere taşınmak zorunda kalabilir.

“İçme suları da tehlikede”

Milyonlarca insan, özellikle Hindukuş Himalaya bölgesinde ve And Dağları‘nda içme suyu için buzullara bağımlı. Dağların yakınındaki kuru iklimlerde buzullar, yağış ve tatlı su topluyor ve daha soğuk aylarda buz olarak depolanıyor. Yaz geldiğinde, buz eriyor ve nehirlere ve akıntılara doğru akıyor, bu da içme suyu sağlıyor.

Kategori: İklim Krizi