Hafta SonuKöşe YazılarıManşetYazarlar

Bankalar fosil yakıtları desteklemeye devam ediyor

İklim krizine dur diyebilmek için başta kömür yatırımlarının olmak üzere tüm fosil yakıtların üretimine ve kullanımına dayanan endüstriyel yatırımlara dur dememiz gerekiyor. Ne yazık ki bu yatırımlar dünyada hızla devam ediyor. Bunun arkasındaki sebeplerin en başta geleni ise bankaların bu yatırımları hala kazançlı görerek fosil yakıt endüstrisine destek olması.

Aralarında Rainforest Action Network ve Sierra Club gibi çevre örgütlerinin de olduğu bir grup tarafından geçenlerde yayımlanan bir raporda verilen sayılara göre, dünyanın en büyük bankaları son beş yılda fosil yakıt endüstrisine 3,8 trilyon dolar akıttı.

Belki daha da önemlisi bu bankalar, geçtiğimiz 2020 yılında petrol, gaz ve kömür şirketlerine Paris Antlaşması’nın imzalandığı 2016’da olduğundan daha fazla finansman sağladı. Bu anlaşmayla küresel ortalama sıcaklık artışlarını 2 derecenin altında tutmak için salımları hızla azaltmayı taahhüt eden ülkelerin bankalarının fosil yakıtlara olan desteği artırmaları, Paris Anlaşması konusunda ne derece ciddi olduklarını da tartışmaya açıyor.

Pandemi de durduramadı

Pandemi nedeniyle fosil yakıtlara olan talep azaldığı için, 2020’de sağlanan finansman, 2019 yılına göre genel olarak %9 daha düşük oldu. Ancak gene de 2020’nin ilk yarısı, Paris Anlaşması’ndan bu yana herhangi bir altı ayda sağlanan en yüksek fosil yakıt finansmanına tanık oldu.

Rapora göre, bir ABD bankası olan JP Morgan Chase 2020 yılında 51,3 milyar dolarlık fosil yakıt finansmanı sağladı. Bu miktar 2019’da sağlanandan %20 daha az, ancak gene de JP Morgan Chase dünyanın en büyük fosil yakıt finansörü.

ABD bankaları fosil yakıt finansmanında lider olsalar bile Avrupa bankaları da Avrupa Yeşil Mutabakatı gibi söylemlere karşılık bu alanda çok da geride kalmıyor. İklim stratejisinde lider olmayı taahhüt eden Fransız bankası BNP Paribas, 2020 yılında bir önceki yıla göre %41 artışla 40,8 milyar dolarlık fosil yakıt finansmanı sağladı. Rapora göre, bankanın fosil yakıt finansmanı 2016 yılından bu yana %142 arttı.

Türkiye’deki yatırımcılar

Ülkemizdeki bankalara baktığımızda, yabancı ortaklı bankalar arasında 2016-2020 yılları arasında fosil yakıtlara 121 milyar dolarla en fazla finansman sağlayan 10. banka olan BNP Paribas ortaklığındaki TEB Bankasını görüyoruz. Türkiye’de de şubeleri olan HSBC 111 milyar dolar fosil yakıt finansmanı ile 17. sırada. Ülkemizde de faaliyet gösteren Credit Suisse 82 milyar dolarla 19. sırada bulunuyor.

Ülkemizde Oyak Bank’ın hisselerini 2007 yılında satın alarak hizmet vermeye başlayan ING Bank 44 milyar dolarla 28. sırada, Garanti BBVA’nın hissedarı BBVA 22 milyar dolarla 42. sırada kendisine yer buluyor. 

Özellikle iklim krizini dikkate almadan yabancı bankalardan finansman bulmakta zorlanan bankalarımız yavaş yavaş hem fosil yakıt finansmanından uzaklaşmaya hem de verdikleri kredilerin geri dönüşü için iklim krizinin etkilerini değerlendirmelerine dahil etmeye başlıyor.  Örneğin Akbank geçtiğimiz ay yayımladığı örnek bir kararda bugünden başlayarak yeni kömürlü termik santral yapımına finansman sağlamayacağını ve KOBİ’lerin kömür madenciliği ve kömür taşımacılığı alanındaki yatırımlarını da desteklemeyeceğini duyurdu. 

Ancak bazı bankaların da fosil yakıt finansmanından çıkmak için 2040 gibi son derece geç bir tarih belirlemeleri kendileri ve özellikle de sürdürülebilirlik iddiaları için gerçekten talihsiz bir karar oluyor. Bildiğiniz gibi, bir kömürlü termik santralini bugün finanse ederseniz bu santralin 40-50 yıl daha çalışmasını garanti etmiş oluyorsunuz. 2040 yılına kadar finansmanı sürdürmek neredeyse yüzyılın sonuna değin fosil yakıtlara bağlı kalmamızı desteklemek anlamına geliyor.

Kategori: Hafta Sonu

EnerjiManşet

Garanti BBVA’dan kömür yatırımı finanse etmeme taahhüdü

Garanti BBVA, sağladığı yeşil sendikasyon kredisi kapsamında kömür yatırımı finanse etmeme taahhüdünde bulundu. Ayrıca, banka 2019 yılı Entegra Raporu’nda tükettiği elektriğin yüzde yüz yenilenebilir enerji kaynaklı olması için elektrik alım anlaşmaları imzaladı.

Yeşil Ekonomi’nin haberine göre banka, 13 ayrı ülkedeki 28 ticari bankadan 367 gün vadeli, 594 milyon ABD Doları tutarında sendikasyon kredisi sağladı.

Banka tarafından yapılan açıklamaya göre kaynak Türkiye’de bir banka tarafından sürdürülebilirlik kriterleri kapsamında sağlanmış ilk kredi oldu.

Kömürlü termik santralleri finanse edemeyecek

Kredi sözleşmesindeki kriterler kapsamında Garanti BBVA elektrik tüketimindeki yenilenebilir enerji payını asgari %80 düzeyine çıkarmak zorunda. Ayrıca banka bundan sonra yeni bir kömürlü termik santral projesini finanse edemeyecek.

Uluslararası bağımsız bir danışmanlık firması, mutabık kalınan kriterler üzerinden Garanti BBVA’nın performansını periyodik olarak değerlendirecek. Garanti BBVA performansını iyileştirerek taahhüt etmiş olduğu kriterleri yerine getirirse de kredi faizinde indirime gidilecek ve kredinin maliyeti azalacak.

2020’de yüzde yüz yenilenebilir enerji

Bankanın 2019 yılı Entegre Raporu’nda yer alan bilgilere göre Garanti BBVA 2020 yılında 852 şubesi ve 55 binasında tüketeceği yaklaşık 91 milyon kilovat-saat elektrik ihtiyacının tamamını Zorlu ve Bereket Enerji’den karşılayarak, tükettiği elektriğin yüzde 100 yenilenebilir enerji kaynaklı olmasını sağlamak üzere elektrik alım anlaşmaları imzalamış durumda.

Banka bu şekilde 2020 yılında elektrik tüketimi kaynaklı 46 bin 100 ton CO2 eşdeğeri sera gazı emisyonunu da engellemiş olacak.

5,2 milyar dolarlık yatırım

Yine rapordaki bilgilere göre banka 2014 yılından beri kömür santrallerine finansman sağlamadı ve yeni elektrik üretim yatırımları için sağladığı proje finansmanının tamamını yenilenebilir enerji projeleri oluşturdu. Yenilenebilir enerji yatırımları için sağladığı toplam finansman da 5.2 milyar ABD Dolarına ulaştı.

Bununla birlikte banka geçmişte toplam kurulu güçleri 6.000 MW düzeyinde olan İskenderun, Silopi, Göynük, Zetes III, Aliağa İzdemir ve Atlas kömürlü termik santrali yatırımları ile Yeniköy, Kemerköy, Kangal ve Seyitömer termik santrallerinin özelleştirme projelerinin finansmanlarında yer almıştı.

Sürdürülebilirlik kriterli krediler artışta

2017 yılında uygulamaya geçen sürdürülebilirlik bağlantılı kredi uygulamasında ilk yıl 5 milyar dolarlık piyasa büyüklüğü oluşmuştu. 2018 yılında 42 milyar dolara ulaşan piyasa büyüklüğü 2019 yılında ise ise 122 milyar dolara yükselmişti.

Bununla birlikte Garanti BBVA Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası ve Dünya Bankası Grubu içinde yer alan Uluslararası Finans Kuruluşu’ndan da toplamda 105 milyon ABD doları tutarında kaynak sağladı. Banka bu kaynağı Covid-19 salgınından ekonomik olarak etkilenen küçük ve orta ölçekli işletmeler için kullandıracak.

Kategori: Enerji

Hafta SonuHaftasonuKültür-SanatManşet

İstanbul Caz Festivali’nde “Çocukça Bir Gün’

İstanbul Kültür Sanat Vakfı (İKSV) tarafından, Garanti BBVA sponsorluğunda bu yıl 29 Haziran – 18 Temmuz 2019 tarihleri arasında gerçekleştirilen İstanbul Caz Festivali‘nin son dört yıldır, çocuklara özel düzenlediği günübirlik etkinliği Çocukça Bir Gün bugün Feriye‘de.

Çocukça Bir Gün bu yıl, Yürüyen Merdiven ve Tülay Günal ile Masalların Masalı performansıyla başlayacak programıyla çocuklara keyifli bir gün yaşatacak. Gün boyunca çizgi film gösterimleri, canlı müzik ve çeşitli sürprizlerle, çocuklar müzik ve sanatla iç içe dopdolu bir gün geçirecek. Etkinlik için bilet alanların rezervasyonla katılabileceği yaratıcı atölyelerin yanı sıra çeşitli ücretsiz atölye ve performanslar da gerçekleştirilecek.

Caz müziğinin farklı unsurlarını ve renkli dünyasını genç müzikseverlere tanıtmak için gökkuşağından ilham alarak Bernard van Leer Vakfı’nın desteğiyle hazırlanan İstanbul Caz Festivali çocuk kitabı Renk Renk Caz, Çocukça Bir Gün’de çocuklar ve ailelerle buluşacak. Renk Renk CazİKSV’nin farklı etkinlikleri kapsamında, Bernard van Leer Vakfı’nın desteğiyle yayımladığı dördüncü çocuk kitabı olacak.

Müzik atölyeleri

İstanbul Caz Festivali ve İKSV Alt Kat tarafından, İstanbul Kalkınma Ajansı’nın desteği ve Boğaziçi Üniversitesi’nin işbirliğiyle gerçekleştirilen Çocuk Atölyeleri Tasarım Programı kapsamında hazırlanan atölyeler, 26. İstanbul Caz Festivali’nin Çocukça Bir Gün programında yer buluyor.

Çocuk Atölyeleri Tasarım Programı kapsamında Erdem Topsakal’ın yürütücülüğünü üstlendiği Ritmik Beden Orkestrası’nda 9-12 yaş arasındaki çocuklar; çeşitli ritim ve beden perküsyonu çalışmaları yapacak ve profesyonel bir müzisyenin konserlere nasıl hazırlandığını da deneyimleme şansı bulacak.

Tüm seslerin buluştuğu Bu Kimin Sesi? atölyesinde ise 5-8 yaş arasındaki çocuklar, atölye yürütücüsü Ezgi Barhan’la birlikte temel ses egzersizleri yapacak. Birbirinden farklı seslerle oyunlar oynanacak atölyede, “çokseslilik” kavramı üzerine çalışılacak.

Avi Medina, Rüya Nesrin ve Sanat Deliorman tarafından yürütülen ve çocukların özgün yaratımlarıyla ekip ruhunu bir araya getiren Sihirli Caz Ormanı, Çocukça Bir Gün’de herkese açık özel bir performans sunacak. ASAM/SGDD ve Beyoğlu Sosyal Hizmetler Merkezi’nin işbirliğiyle İKSV Alt Kat’ta gerçekleştirilen on haftalık atölye programının ardından katılımcı çocuklar, Çocukça Bir Gün sahnesinde blues ezgilerinden ilham alan doğaçlama bir performansla izleyicileri caz ormanının büyüleyici dünyasına götürecek.

Cazdan İlham Alan Yaratıcı Atölyeler

Atölye Pikolo tarafından 5-8 yaş grubu için hazırlanan Geometrik Gitarlar Atölyesi’nde çocuklar, kübizm hakkında bilgi edinerek, İspanyol sanatçı Pablo Picasso’nun Guitar (1914) eserinden ilham alacak ve çeşitli malzemelerle kübist formlardan oluşan kendi geometrik gitarlarını tasarlayacaklar.

Atölye Pikolo’nun 9-12 yaş grubu için hazırladığı Mobil Notalar Atölyesi’nde ise, notalar kağıda değil, tellere dökülecek. Çocuklar bu atölyede durağan eserlerin aksine hareket ve devinimi öne çıkaran yapıtlarıyla bilinen modern heykelin öncüsü Alexander Calder’in sanat pratiğinden yola çıkacak ve büktükleri, katladıkları tellerle kendi notalarından oluşan mobil heykellerini yapacak.

Pace Çocuk Sanat Merkezi tarafından hazırlanan Seslerden Renklere Renklerden Çizgilere Takı Atölyesi 5-8 ve 9-12 yaş grupları için ayrı ayrı gerçekleştirilecek. İstanbul Caz Festivali’ndeki muhteşem sesler bu atölyede renklere, çizgilere, motiflere ve sonra da çok eğlenceli ve yaratıcı kolye, anahtarlık ve takılara dönüşecek. Atölyede çocuklar seslerin nasıl renklere ve çizgilere dönüşebileceğini yaratıcı düşünerek, tartışarak ve en önemlisi deneyerek keşfedecekler.

Atölyeler için kontenjan sınırlı olduğundan, bilet alan izleyicilerin etkinliğe gelmeden önce şuradan rezervasyon yaptırması gerekiyor: http://rezervasyon.iksv.org/icf2019/

Renk Renk Caz

Caz müziğinin farklı unsurlarını ve renkli dünyasını genç müzikseverlere tanıtmak için gökkuşağından ilham alarak hazırlanan İstanbul Caz Festivali çocuk kitabı Renk Renk Caz, Çocukça Bir Gün’de çocuklar ve ailelerle buluşuyor. Burcu Ural Kopan tarafından hazırlanan, Macide Damla Akyürek tarafından resimlenen kitaba, Batu Akyol, Feridun Ertaşkan, Yekta Kopan, Sibel Köse, Pelin Opcin, Hülya Tunçağ ve Buket Uzuner yazılarıyla, Kenan Doğulu, Cenk Erdoğan, Zuhal Focan, Harun İzer, Ozan Musluoğlu, Ayşe Tütüncü ve Fahrettin Yarkın da farklı sorulara verdikleri yanıtlarla katkıda bulunuyor. İKSV tarafından, Bernard van Leer Vakfı’nın desteğiyle yayımlanan dördüncü çocuk kitabı olan Renk Renk Caz, Çocukça Bir Gün’de özel bir etkinlikle tanıtılacak.

Renk Renk Caz kitabını 7 Temmuz itibariyle festival süresince konser saatlerinde etkinlik mekânlarından, festival sonrasında ise anlaşmalı kitabevleri ve İKSV Nejat Eczacıbaşı Binası’ndan ücretsiz olarak temin edebilirsiniz. İKSV çocuk kitapları ve bağlantılı etkinliklerle ilgili daha fazla bilgi için: [email protected]

Açık alanda ücretsiz atölyeler

Çocukça Bir Gün’de Feriye’nin bahçe alanında iki farklı ücretsiz atölye gün boyu devam edecek. Caza Renk Ver Atölyesi’nde çocuklar, Renk Renk Caz kitabının çizimlerinden oluşan duvar resmini farklı malzemelerle hep birlikte renklendirecek. Atölye alanında gün boyu “pop up” caz dinletileri de sunulacak.

Açık alanda ayrıca küçük çocukların algılarını geliştirecek, duygularını tetikleyecek seyyar bir oyun parkı olan HOP yer alacak.  İstanbul95, Superpool ve yerel belediyelerin ortak girişimi olan HOP ile ilgili daha fazla bilgi için: [email protected]

Kategori: Hafta Sonu