Editörün SeçtikleriKoronavirüs SalgınıKültür-SanatManşet

Yeşil Gazete yazarlarından karantinada okumalık, izlemelik ve dinlemelik öneriler

Eşi benzeri görülmemiş bir zamandan geçiyoruz. Artan vakalar, karantinalar, sokağa çıkma yasakları… İmkanı olanlar kendilerini çoktan evlerine kapattı ve bugünlerin geçmesini bekliyor. Biz de Yeşil Gazete ekibi olarak dört duvar arasındaki zamanını daha verimli geçirmek isteyen okuyucularımıza gündemden biraz uzaklaşmalarını sağlayacak bir liste hazırladık. 

Listede biraz yeşil, biraz klasik, biraz da kenarda köşede kalmış, evde geçirdiğimiz zamanı daha değerli kılacak kitap, film, belgesel, dizi ve müzik albümlerinden öneriler yer alıyor. Koronavirüse karşı kolonya neyse bu önerilerin de okuyucularımızın ruhuna aynı şekilde iyi gelecek, onu arındıracak bir katkı olmasını umuyoruz. 

1-Ümit Şahin

İstanbul Politikalar Merkezi İklim Çalışma Koordinatörü, gazetemizin iklim krizi editörü ve yazarı Ümit Şahin‘in seçkisinde şu eserler yer alıyor:

  • Kitap: Anton Çehov, Bütün Öyküleri – 8 Cilt, 1880-1900.

“Nasılsa zaman bol, Doktor Çehov’un öykülerine el atmak için en iyi zaman. Salgın günlerinde ‘Köylüler’ öyküsüne özellikle dikkat…”

  • Film: Ingmar Bergman, Yedinci Mühür (Det Sjunde Inseglet), 1957.

“Veba salgınında ölümle satranç…”

  • Belgesel: Hubert Sauper, Darwin’in Kabusu (Darwin’s Nightmare), 2004.

“Ekoloji ve adalet teması için aşılamamış çarpıcılıkta bir belgesel.”

  • Dizi: Stefan Kolditz ve Philipp Kadelbach, Annelerimiz, Babalarımız (Unsere Mütter, Unsere Väter), 2013.

“Benim gibi çok bölümlü uzun diziler izlemeyi sevmeyenler için müthiş bir kısa (3 bölümlük) savaş zamanı dizisi.”

  • Müzik albümü: John Prine’ın The Tree of Forgiveness, 2008.

“Covid-19’dan geçen hafta 73 yaşında kaybettiğimiz Amerikalı ozan-şarkıcı John Prine’ın son ve en bilgece albümü.”

2-Ali Serdar Gültekin

Bilim kurgu eserleri seviyorsanız ve biraz da nostalji yaşamak istiyorsanız çeviri editörümüz Ali Serdar Gültekin‘in hazırladığı liste tam size göre. Edebiyat klasiği Dune serisinin sürükleyici sayfaları arasında kaybolabilir, Geleceğe Dönüş filmiyle önce 35 yıl geriye gidip oradan tekrar günümüze yolculuk yapabilirsiniz. 

  • Kitap: Frank Herbert, Dune, 6 Cilt 

“Tüm seriyi okuyun, madem sonsuz vakit. Kendisi uzay temasında geçen bir siyasetname aslında ve bazılarına göre gelmiş geçmiş en iyi bilim kurgu ürünü.”

  • Film: Robert Zemeckis, Geleceğe Dönüş I-II-III, 1985-1990

“Hem güzel üç film, hem dozunda her şey var. Klişeler, zaman yolculuğu, great scottlar. Sonrasında ilginizi çekerse Telltale Games‘in yaptığı oynaması epey kolay bir oyun/hikaye seri de var. Filmler kadar uzun belki daha uzun. Öyle eski bir oyuncu olmaya gerek de yok. İnteraktif hikaye anlatımı gibi.”

  • Belgesel: Everardo Gout, Stephen Cragg & Ashley Way, Marslılar, 2016-2018.

“Tam belgesel gibi değil aslında ama heyecanlı ve az biraz kafa açıcı.”

  • Dizi: Nick Hurran, Çocukluğun Sonu (Childhood’s End) Üç bölüm dizi, 2015.
  • Müzik albümü: The Cranberries, In the End, 2019

“Dolores O’Riordan öldükten sonra onun son kayıtlarından yapıldı.”

3-Ercüment Gürçay

Salgının yayılması ve toplu etkinliklerin yasaklanmasıyla birlikte pek çok film festivali de seçkisini evde kalanlara açtı. Belki de önceden vakit bulamadığımız için kaçırdığımız birçok belgesel ve film şu anda yalnızca bir tık uzağımızda. Kültür-Sanat editörümüz Ercüment Gürçay‘ın önerileri şu şekilde:

  • Kitap: Prof. Dr. Levent Kurnaz, Son Buzul Erimeden, 2019

“Prof. Dr. Levent Kurnaz’ın iklim değişikliğinin dünyadaki tüm varlıkların yaşamını tehdit eden boyutlarını tüm yönleriyle ele alıp, bireysel, ulusal ve uluslararası boyutlarıyla irdelediği “Son Buzul Erimeden” kitabında, istersek son buzul erimeden kendi ellerimizle yarattığımız bu sorunun üstesinden gelebileceğimizi vurguluyor.”

  • Film: İstanbul Film Festivali ödüllü filmleri

“MUBİ ve İKSV işbirliğiyle İstanbul Film Festivali’nin ödüllü filmlerinden oluşan bir seçki 30 gün süreyle ücretsiz gösterimde.” 

  • Belgesel: Sürdürülebilir Yaşam Film Festivali

“Birçok belgeselin yer aldığı bir kanala düştüm, çıkmak istemiyorum! Abone olup izlemeye başlayın derim.”

  • Dizi:  Pandemic, 2020

“Netflix dizisi “Pandemic” in 1’nci sezonu ilk 6 bölümle gösterime girdi. Dizide küresel salgına karşı önlemler geliştirmeye çalışan bilim insanlarının hikâyesi anlatılıyor.”

  • Müzik albümü: Joan Baez, Whistle Down the Wind, 2018

“Joan Baez, albümde yer alan ‘I Love The Were All Over’ adlı şarkısında, ‘Daha iyi bir dünya gelecek mi? Bilmiyorum. Ama işimizi yarın gelip gelmeyeceğini düşünmeden, adil ve sevgi dolu bir toplum için severek yapmalıyız…’ diyordu.”

4- Mahmut Boynudelik

Şehirler koronavirüs salgınıyla kilitlenmiş, şehrin avantajları dediğimiz her şey dezavantaj haline gelmiş ve apartman dairelerinde doğadan iyice kopmuşken belki de kırsal ile ilişkimizi yeniden gözden geçirme zamanı da gelmiştir. Eğer siz de böyle düşünüyorsanız yerel ve dış köşe haber editörümüz Mahmut Boynudelik‘in listesi tam size göre:

  • Film: Claude Berri, Jean de Florette & Manon des sources

“Fransız kırsalında geçen ve/fakat evrensel kırsaldaki ilişkilere inceden dokunan 2 film birden.”

  • Dizi: Nicholas Meyer, Frank Spotnitz, Medici, 2016

” RAI yapımı dizi Floransa’da rönesansın ve burjuvazinin ortaya çıktığı döneme dair; tabii ki veba da var bir yerlerde.”

  • Kitap: Henry David Thoreau, Walden Gölü, 1854

“İnziva ve kırsalda yaşam kurma deneyimi üzerine öncü düşünürden deneyimler.”

“Eve tıkılıp kaldığımız günlerde biraz Akdeniz havası almak iyi geliyor, hem de İtalyan dostlarımızı anıyoruz.”

5- Koray Doğan Urbarlı

Koronavirüs salgınıyla beraber güvencesiz çalışanların durumu, toplumdaki eşitsizlikler iyice gün yüzüne çıktı. Sosyal devlet anlayışını yeniden gözden geçirmemiz için bundan daha uygun bir zaman olamaz belki de. Politika editörümüz Koray Doğan Urbarlı‘nın listesi bu sorularımıza cevap verebilecek nitelikte:

  • Kitap:  Guy Standing, Temel Gelir, 2020

“Kitap Tellekt Yayınevi’nden çıkmış durumda. İçinde bulunduğumuz dönemdeki arayışlarımıza belki bir kaç soru işareti ve bir kaç yanıt ile katkıda bulunabilir.”

  • Film: Taika Waititi, Jo Jo Rabbit, 2019

“İkinci Dünya Savaşı’na biraz da komedi bakışı. Asla hafife almadan, Nazileri komediyle eleştiren güzel bir film.”

  • Belgesel: Anthony Bourdain, No Reservations, 2007

“Geçtiğimiz yıllarda intihar eden aşçı Anthony Bourdain‘in No Reservations isimli seri programını öneririm. Eve kapandığımız şu günlerde dünyanın çeşitli noktalarından sokaklar ve sokakların lezzetleri iyi gelecektir.”

  • Dizi: Maria Schrader, Unorthodox, 2020

“Hasidik tarikatına mensup Yahudi bir kadının bu çemberi kırması ve kendini bulmasıyla ilgili 4 bölümlük kısa bir dizi.”

  • Müzik Albümü: Spotify çalma listesi: Celtic Punk

“Albüm mü kaldı arkadaşlar? Korona salgını zamanlarındayız, Domuz Gribi geçeli çok oldu. Spotify’dan Celtic Punk çalma listesini öneririm.”

6- Alidost Numan

Kendimizle baş başa kaldığımızda hem doğayla olan ilişkimizi hem de kırılgan erkekliği ve bunların birbirleriyle ilişkisini sorgulayacak bol bol vaktimiz olacak. Kıbrıs ve dış haberler danışmanımız Alidost Numan‘ın listesi bu konuda yardımcı olabilir:

  • Kitap: J.M. Coetzee, Barbarları Beklerken (Waiting for the Barbarians), 2003.

“Masküleniteyi sorgulatacak bir kitap.”

  • Film: Mia Hansen-Love, Gelecek Günler (Løve’ün L’Avenir), 2016.

“Batı düşünü ve kimliğinin akıbeti hakkında bir çok gerilimiyle bir sorgulama olarak ele alabilirsiniz.”

  • Belgesel: David Attenborough, The Living Planet, 1984. 
  • Dizi: Bron/Broen, 2011-2018
  • Müzik albümü: J.S. Bach, Matthaus-passion, Otto Klemperer idaresinde EMI kaydı, çünkü ilahî!

7- Bahar Topçu

Karantina uygulamaları sebebiyle bir süre daha sanatsal aktiviteler ile aramıza mesafe koymamız gerekiyor. Ancak bir yandan da daha önce farklı kıtalarda olduğu için erişemediğimiz etkinlikler koronavirüs sayesinde ayağımıza geliyor. Aktivizm danışmanımız Bahar Topçu‘nun listesi tam da içindeki bu sanatsal boşluğu doldurmak isteyenlere yönelik.

  • The Royal Opera‘nın online performanslarını takip edebilirsiniz 17 Nisan’da premieri olan Kafka‘nın Dönüşüm romanından uyarlanan baleyi de buradan izleyebilirsiniz.
  • Daha klasik bale sevenler için Avustralya Balesi “dijital sezon” açmış. Nisan sonuna kadar Uyuyan Güzel Balesi‘ni, Mayıs ayının ilk iki haftasında da Romeo ve Juliet‘i izleyebilirsiniz.

Koreografiler

Canlı izlemek yerine koreograflardan danslar izlemek isterseniz, aşağıda küçük açıklamalarla linkler paylaşıyorum. Son zamanlarda izlediklerimden… :

  • Ohad Naharin, Last Work 
  • Anne Teresa De Keersmaeker, Rain
    “Rain koreografisini tavsiye ederim. 2000’lerin başında yapılmış minimalist beste ve koreograf için gerçekten zihin açıcı. Bir röportajında dansın insan olmayı kutlamanın bir yolu olduğunu söylemiş  Keersmaeker. Gündelik hayatın sadeliğinin kutlanışının dansını da Rain’de ifade etmiş sanki.”
  • Jiri Kylian, Wings of Wax
  • Hofesh Schechter, The art of not looking back
  • Crystal Pite, The Seasons’ Canon

Okumalık, dinlemelik, izlemelik öneriler

  • Kitap: James Joyce, Ulysses, 1922. “Gündelik hayata övgü, şimdi değilse ne zaman?”
  • Film: Theodoros Angelopoulos, Sonsuzluk ve bir gün (Eternity and a Day).
  • Belgesel: Pina‘yı halen izlememiş olanlar için bir hatırlatma yapmak şart. Cafe Müller‘i buraya bırakıyorum. Ohad Naharin’in Tel Aviv’de oluşturduğu ve dünyaya yayılan dansın hikayesini anlatan Mr. GaGa belgeseli de izleme listesinde olması gerekenlerden. Ayrıca, Documentarist‘in twitter adresinden nette açık olan belgesel paylaşımlarını takip edebilirsiniz. 
  • Dizi: Leslye Headland, Jamie Babbit & Natasha Lyonne, Russian Doll, 2019.

  • Müzik: Son zamanlarda Michael Kiwanuka‘nın albümlerini ve James Francies‘in Flight albümünü dinliyorum. Bir de youtube’dan takip ettiğim klasik müzik dünyasının kadın sanatçıları var. Nisan Ak, Khatia Buniatish, Hilary Hahn, Yuja Wang ve Olga Scheps gibi.
  • Podcast: Son ekleme ise bir podcast: Burada Nisan Ak, bir kadın olarak erkek egemen orkestra şefliği mesleğinde var olmak üzerine konuşmuş.

İyi okumalar, keyifli seyirler…