ManşetMedya-İnternetTürkiye

Wikipedia erişime açılıyor

Anayasa Mahkemesi‘nin (AYM)  internet ansiklopedisi Wikipedia‘nın Türkiye’de 29 Nisan 2017 tarihinden beri erişime kapatılmasını hak ihlali sayan kararının gerekçesi Resmi Gazete‘de yayımlandı. Böylece Wikipedia’nın yeniden erişime açılması için süreç başladı.

AYM, oy çokluğu ve 6 üyenin karşı oy yazısıyla alınan kararı yeniden yargılama yapılması için Ankara 1. Sulh Ceza Mahkemesi‘ne de gönderdi. Mahkemenin kararı Bilgi Teknolojileri ve İletişim kurumuna iletmesiyle birlikte Wikipedia erişime açılacak.

‘Yasakta keyfilik var’

Gerekçeli kararda, Wikipedia’nın işlevi, kullanıcı sayısı, ulusal ve uluslararası platformlarda bilinirliği, alternatifinin olmaması gibi özelliklerinin göz önünde bulundurarak, siteyi kullandıklarını belirten başvurucular Prof. Dr. Yaman Akdeniz ve Doç. Kerem Altıparmak’ın böyle bir kaynaktan yoksun kalmalarından dolayı mağdur sıfatı taşıdıkları kabul edildi.

Kararda, ifade özgürlüğüne yönelik müdahalenin kanuni dayanağı olarak 5651 sayılı Kanun’un gösterildiği ve bu kanunun keyfiliğe yol açıldığı izlenimi verildiğine de dikkat çekildi. İnternetin başta ifade özgürlüğü olmak üzere temel hak ve özgürlüklerin kullanılması bakımından önemli bir değere sahip olduğu vurgulanırken, ifade özgürlüğüne gerekçesiz olarak veya AYM tarafından ortaya koyulan kriterleri karşılamayacak şekilde yapılan müdahalelerin Anayasa’yı ihlal edeceğinin altı çizildi.

‘Kavramlar geniş yorumlanıyor’

Wikipedia’da yer alan bir içeriğe erişimin engellenmesi yoluyla yapılacak bir müdahalenin demokratik toplumda gerekli olduğuna ilişkin yeterli bir gerekçe konması gerektiği belirtilen AYM kararında, şu ifadelere yer verildi:

Başvurucunun erişimin engellenmesi kararına karşı yaptığı itiraz, içeriklerin ‘Devletin itibarını zedelemiş olması’ gibi hangi sebeplerle ‘Milli güvenlik ve kamu düzeninin korunması’ kapsamında ele alındığı anlaşılmayan bir gerekçeyle reddedilmiştir. Bu durum söz konusu kavramların geniş yorumlandığını düşündürtmektedir.”

Wikipedia’ya Türkiye’den erişimin engellenmiş olması sadece içerik sağlayıcı konumunda olan birinci, başvurucunun bilgi ve fikirleri yayma hakkına müdahale oluşturmamış, aynı zamanda Türkiye’deki kullanıcıların bilgi ve fikirlere erişime hakkını da sınırlandırmıştır.

Neden yasaklanmıştı?

Wikipedia’nın çevrimiçi tüm yayınlarına erişim, “Türkiye’yi çeşitli terör gruplarıyla aynı düzlemde ve iş birliği halinde göstermeye çalışan içerikler” nedeniyle BTK tarafından 29 Nisan 2017 tarihinde engellenmişti. Wikipedia’nın bağlı bulunduğu Wikimedia Vakfı, 5 Mayıs 2017 tarihinde Ankara 1. Sulh Ceza Hakimliği’ne başvurarak yasağa itiraz etmiş, ancak itiraz “iki ayrı URL adresinde bulunan içerikten dolayı” reddedilmişti.

Mahkemeye yapılan itiraz sürecinde, erişim yasağına neden olan içeriklerin İngilizce Wikipedia’da yayımlanan “Foreign Involvement in the Syrian Civil War” (Suriye İç Savaşına Yabancı Müdahalesi) ve “State-sponsored Terrorism” (Devlet Destekli Terörizm) başlıklı makalelerde Türkiye’ye ayrılan bölümler olduğu ortaya çıkmıştı.

Kategori: Manşet