İran’ın iddiasına göre ekoloji aktivisti Kavous Seyed-Emami’nin ölümü intihardı

BBC’de yayınlanan haberi  Yeşil Gazete gönüllü çevirmeni Yaren Köse’nin çevirisi ile paylaşıyoruz.

                                                              ***

İran adli makamları tanınmış İranlı çevrecinin Tahran’daki hapishanede intihar ettiğini, intihar nedeninin ise hakkında açılmış casusluk davasında aleyhinde oluşan deliller olduğunu söylüyor.

Aynı zamanda Kanada vatandaşı olan 63 yaşındaki Kavous Seyed-Emami geçen ay tutuklanmıştı. Oğlu ise babasının kendi canını aldığına inanmıyor. Çalışma arkadaşlarından biri, İran akademisinin şaşkınlık içerisinde olduğunu açıkladı. Aktivistler ise tutuklananlar arasında intihar olarak değerlendirilen başka şüpheli ölümler de olduğunu söylüyor.

Fotoğrafta Kavous Seyed-Emami oğlu Mehran ile birlikte. Seyed- Emami Tahran’daki İmam Sadeq Üniversitesi’nde sosyoloji profesörü ve İran Vahşi Yaşam Mirası Vakfı genel müdürü olarak görev yapmıştı. (Aile fotoğrafı)

New York merkezli İran İnsan Hakları Merkezi (CHRI) yaptığı açıklamada İran otoritelerinin çifte vatandaşlığı bulunan kişileri hedef alan tutumunu arttırdığını belirtti.

Tahran savcısı Abbas Jafari-Dolatabadi ILNA haber ajansına şöyle konuştu: ‘Kendisi bir casusluk davasındaki sanıklardan biriydi ve ne yazık ki hem kendi itirafları hem de bir çok kişinin kendi aleyhinde tanıklık ettiğini bildiği için hapiste intihar etti’.

Seyed-Emami’nin oğlu Raam Emami’ye göre, İran otoriteleri Seyed-Emami’nin eşine, Emami’nin cuma günü Evin hapishanesinde öldüğünü söyledi. Oğul Emami sosyal medya paylaşımında ‘Babamın hayatını kaybettiği haberini idrak etmek neredeyse imkansız’ ‘İntihar ettiğini söylüyorlar. Buna hala inanamıyorum.’ dedi. İran Sosyoloji Derneği de resmi ölüm nedenini sorguluyor. Yapılan açıklamada ‘Kendisi hakkında yayınlanan bilgilendirme inandırıcı değil ve görevlilerin cevap vermesini bekliyoruz.’ denildi.

Kavous Seyed-Emami

Reformcu İslami Birlik Partisi’nin başkanı Ali Shakourirad ise gönderdiği tvitde ölümün ‘toplumda sorular ve endişeler zincirine neden olduğunu’ yazdı. Seyed-Emami’yi tanıyan bir akademisyen AFP haber ajansına Iran akademi dünyasının ‘şaşkınlık içerisinde’ olduğunu söyledi. ‘O en iyi profesörlerden biriydi. Çok derin, çok kendi halinde ve hiç politik olmayan biriydi. İran’ı ve doğayı seviyordu.’diye konuştu.

Savcı, Cumartesi günü İran otoritelerinin ‘bilimsel ve çevreci projeler maskesi altında’ gizli bilgiler toplayan kişileri göz altına aldığını duyurmuştu. Raporlar Seyed-Emami ile birlikte aralarında İran-Amerikan çifte vatandaşlığına sahip Morad Tahbaz’ın da bulunduğu en az yedi kişinin tutulandığını söylüyor.

Seyed-Emami’nin ölüm haberi İran otoritelerinin yakın zamanda gerçekleşen hükümet karşıtı protestolar sırasında tutuklanan iki İranlının hapishanede kendilerini öldürdüğünü açıklamasından hemen sonra geldi.Aileleri, aktivistler ve avukatlar bu açıklamayı reddetmiş ve bağımsız inceleme talep etmişlerdi.

Seyed-Emami İran’da hapishanede ölen ikinci İran-Kanada çifte vatandaşı. 2003 yılında 54 yaşındaki Zahra Kazemi Evin hapishanesi dışında fotoğraf çektiği için tutuklandıktan sonra dövülerek ölmüştü.

Haberin İngilizce Orjinali

Yeşil Gazete için çeviren: Yaren Köse

(Yeşil Gazete, BBC)