İklim ve EnerjiManşet

Avrupa Çernobil Ağı: “Nükleerden çıkış şart, çözüm yenilenebilir enerji” !

IBB Konferansı 2015 , Dortmund/Geseke

Her sene Merkezi Almanya Dortmund’daki Uluslararası Eğitim ve Değişim Derneği (IBB)’nin  üye ülkelerden birinin ev sahipliğinde düzenlediği Avrupa Çernobil Ağı konferans ve çalıştayı ,  bu yıl da 29 Ekim 1 kasım arasında Almanya’nın Dortmund eyaletine bağlı Paderborn, Geseke’de Belarus, Belçika, Almanya, Fransa, İngiltere, Italya, Polonya, İspanya, Ukrayna ve Türkiye’den toplam 100 kadar temsilcinin katılımıyla gerçekleştirildi .

IBB Konferansı 2015 , Dortmund/Geseke

IBB Konferansı 2015 , Dortmund/Geseke

Geçen sene Japonya’nın da katılımıyla Dünya Çernobil Ağı da kurulmuştu. Sloganı “ Çernobil ve Fukuşima’nın ardından Gelecek” olan konferansta ilk olarak üye dernek ve örgütlerin 2014 yılı içerisinde gerçekleştirdiği Çernobil ve Fukuşima anma etkinliklerinin bir özeti yapıldı. “Çernobil faciasından sonra hayatı değişenler” kısmıyla Çernobil’in tanıklarının hikayeleri dinlendi . Bununla birlikte konferansa iklim değişikliği, yenilenebilir enerjilerin üretimi ve kullanımı gibi konular damga vurdu . Enerji demokrasisinin önemi üzerine paylaşımlar yapıldı . Geçen seneki konferansta  Mycle Schneider’ ın 2014 Enerji Raporunu sunarak yenilenebilir enerjilere dikkat çekmesinin ardından artık yenilenebilir enerji konusu ve bu enerji kaynağı çeşitlerinin kullanımının yaygınlaştırılması nükleer santrallere karşı mücadelede Çernobil Ağı’nın üyelerinin de ortaklaştığı; nükleer santrallerin zararlarını ve tehlike boyutunu bertaraf etmek için başvurduğu pozitif bir araç olduğu anlaşılıyor .

2016 yılının Çernobil Nükleer Faciasının 30., Fukuşima Nükleer Faciasının ise 5. yıldönümleri olması sebebiyle tüm dünyada nükleer karşıtı etkinlik, anma ve organizasyonlar yapılması planlanıyor. Avrupa Çernobil Ağı’nın kurucusu ve düzenleyicisi olan IBB Başkanı Peter Young Wentrup 2016’da 11 Marttan 1 Mayısa kadar Avrupa Çernobil Ağı üye ülkelerinde (Beyaz Rusya, Belçika, Almanya, Fransa, İngiltere, Italya, Japonya, Polonya, İspanya, Ukrayna, Japonya, Norveç, Portekiz ve Türkiye’de ) 200’den fazla sayıda şehirde yapılacak anma etkinlik ve organizasyonların Avrupa Parlamentosunun desteğini almasına uğraşacaklarını hatta “Çernobil ve Fukuşima’nın ardından Gelecek” adı altında Avrupa parlamentosu ile nükleer santrallere dikkat çeken görüşmeler gerçekleştireceklerini açıkladı. Wentrup’ın yaptığı diğer bir açıklama da   Avrupa Parlamentosu Başkanı Martin Schulz’un da mektup yazarak konferansı desteklediğini yönünde oldu .  Shulz’un mektubunda “Organizasyonumuz nükleer enerji santtral ve tesislerinin güvenliği konusunda şüpheler içindedir” diyerek mevcut nükleer santrallerin güvenliğine, emniyetine yönelik tedbirleri arttıracaklarını belirttiğinin yenilenebilir enerjilere yatırım yapılmasını söylediğinin altı çizildi.

Konferansta Çernobil’den sonra hayatı değişenler de konuşmacılar arasında yer aldı. Çernobil nükleer santralinin radyoaktif temizliğin yapılmasında çalışmış olan Ukrayna ve Beyaz Rusya’dan tasfiye memurlarının yanı sıra ilk defa Rus tasfiye memurları da de davet edilmişti, hepsi birer konuşma yaptı. Tasfiye memurları konuşmalarında radyoaktif temizlik işlerinde çalıştırıldıkları zaman işin niteliğine dair pek de bilgi sahibi olmadıklarını anlattılar. Çernobil tanıkları 2013 yılında da Yeşil Düşünce Derneği  tarafından Türkiye’ye davet edilmiş , hatta o zamanki söylentiler üzerine İğneada ziyareti, Çernobil tanıkları ile birlikte gerçekleştirilmişti. İlgili habere buradan ulaşabilirsiniz .

 

Beyaz Rusya,Ukrayna, Rusya'dan Çernobil tasfiye memurları

Beyaz Rusya,Ukrayna, Rusya’dan Çernobil tasfiye memurları Çernobil hayatlarını nasıl değiştirdiğini anlatıyor

Tasfiye memurlarının konuşmaları arasına savaşın acısı serpiliyor.  Çernobil Nükleer Santral faciasının  bugün hala bir savaşın hüküm sürdüğü Ukrayna’da yaşandığını göz önüne alırsak insanlığın yıllar boyunca nasıl bir felakete sürükletildiği görülüyor. Bu duygu ve düşüncelerle  IBB Başkanı da Rus tanıklara seslenerek  “Bugün radyasyonun ülke sınırları ötesinde kalmadığını anlamış bulunuyoruz. Radyasyon savaştan farklı değil ve şimdi Ukrayna’da bir savaş yaşanıyor. Bugün ülkenizde savaş var ve siz savaş istemiyorsunuz ama, radyasyonun da savaştan farkı yok .B izler acı tecrübeler edinmiş sizlerden  bugün savaşan ülkeler arasında diyalogun geliştirilmesini sağlamak için daha çok paylaşımda bulunmanızı bekliyoruz” diyor.

Konferansta Fransa’dan nükleer mücadelesi  bu konuda özel röportaj gerçekleştirdiğimiz  daha sonra yayımlayacağımız Andre Lariviere anlatırken ,  Green Enstitü’den Dariusz Swed de Polonya’nın enerji sorunlarına değinerek yenilenebilir enerjilere başvurulsa bile henüz kooeratiflerin kurulmadığını ifade etti. Polonya’dan diğer iki katılımcıdan  Jerzy Nicziporuk yenilenebilir enerjilerin insanlığın geleceği için yüzünü güneşe dönmesini, kalıcı politikalar üretilmesini  önerirken  insanlığa ülke sınırlarını aşarak kirli enerjilere karşı direnilmesi için çağrıda bulundu.   Ewa Dryjanska da  nükleer enerjiye karşı  Avrupa Parlamentosunu harekete geçirmek istediklerini ifade etti.

Türkiye’de yenilenebilir enerji kooperatifleri gelişebilsin diye uğraş veren , “Güneş Gönüllüsü”adıyla güneş enerjisinin yaygınlaşması için  gazetemize yazılar yazan , Çevre için Medya ve İletişim çalıştayına verdiği destekle de tanıdığımız  nükleer karşıtı mücadelenin önde gelen isimlerinden Dr Alper Öktem ile Nükleer Silah ve Savaşa Karşı Uluslararası Hekimler (IPPNW) Başkan Yardımcısı Dr Angelika Claussen de katılımcılar arasındaydı .

 

Nükleersiz.org kurucuarından Yeşil Düşünce Derneği üyesi Dr Alper Öktem & Dr Angelika Claussen

                                  (Sırasıyla Toyo Washio, Pınar Demircan, Dr Alper Öktem &Dr Angelika Claussen )

Konferansın katılımcıları olarak Rietberg İklim Parkı ,  Schmallneberg’deki biogaz köyü , Hebram Ormanı‘nda Enerji köyü turları arasında tercih yaparak yenilenebilir enerjiler hakkında çeşitli yollardan bilgilendirildik. (5-10 Ekim arasında Çevre için Medya ve İletişim çalıştayında İklim Parkı’nı ziyaret ettiğim için tercihimi biogaz köyünden yana kullandım :Önceki İklim Parkı yazıma buradan ulaşabilirsiniz).Bu köyde bir de çocuklara yönelik bir otel bulunuyor ki otelin tüm iç dekorasyonu çocuklara göre yapılmış . Kendinizi “cüceler ülkesi”nde gibi hissediyorsunuz. Ebbinghof köyü enerjisinin tamamını  yenilenebilir enerjiden sağlıyor. Köyde yaşayanların başvurusuyla bu girişim başlamış. Kendi kendilerine elektrik ve ısı sistemini oluşturan fotovoltaik panelle rüzgar tirbünü kurmuşlar ama  esas enerjiyi biogazdan elde ediyorlar. Hatta fazla üretilen kısmı da dağıtıcıya ya da 3 kilometre mesafedeki başka bir köye  satma yoluna gidiyorlar.

Biogaz tesisi ve yakıtı olan şeker pancarı

Biogaz tesisi ve yakıtı olan şeker pancarı

Katılanların değerlendirmelerini paylaştığı kısımda katılınmayan tura ait de bilgi edinilebildiği üzere Hebram ormanı içindeki  enerji köyünü Ukrayna’dan bir  katılımcıdan dinliyoruz. Öğrendiğimize göre bu girişim de bir kooperatif işi , üyelerin isteklerine göre şekillenmiş . Burada bir de doğal havuz bulunuyor . Gönüllülerin de desteğiyle projenin gerçekleşmesi için 10 bin saat gerekmiş . Amaçlar arasında kombine bir ısı ve elektrik sistemi  kurmak ,yenilenebilir enerji kullanımının yaygınlaşmasını sağlamak , yenilenebilir enerjilerle ilgilenenlere aracı olmak, yol göstermek de bulunuyor.

Avrupa Çernobil Ağı 1 kasım gününde nihayetlenecekse de Türkiye’de seçim olduğu için erken dönmem gerekti. Dolayısıyla konferansın değerlendirme kısmına tam katılım sağlayamadım ancak şunu söyleyebilirim ki bu  konferanstan Türkiye’ye de  2 önemli görev çıkıyor .

1) Yenilenebilir enerjilere yüzünü dönen Avrupa’nın şimdiki yolundan giderek onun daha önce yaptığı hataları tekrar etmemek ve  enerji  ihtiyacını karşılamak için yaratıcı ve temiz metodlara başvurmayı  düşünmek  .

2) Çernobil’in 30. Ve Fukuşima’nın 5. yıldönümü sürecine denk gelen 2016 yılında 11 mart-1 mayıs arasında  Türkiye genelinde nükleere mecbur olunmadığını  eylem ve organizasyonlarla anlatmak, göstermek .

 

Pınar Demircan

(Yeşil Gazete)